ДҮЙНӨ
2 мүнөт окуу
Ак үй: Трамп Билим берүү департаментин жабуу жөнүндө буйрукка кол коёт
Трамп шайлоо өнөктүгү учурунда билим берүүнү штат башкаруучулуктарына өткөрүп берем деп айткан; бул республикачылар көптөн бери талап кылып келген тема.
00:00
Ак үй: Трамп Билим берүү департаментин жабуу жөнүндө буйрукка кол коёт
/ AFP
 

АКШнын президенти Дональд Трамптын, Билим берүү департаментин жоюу боюнча буйрукка кол коёру күтүлүүдө. Бул кадам америкалык консерваторлордун көптөн бери көксөп келген максаты болуп саналат.

Шаршемби күнү бир нече маалымат каражаттары бул чечимге бейшемби күнү Ак үйдө боло турган аземде кол коюла турганын жазып чыгышкан. Ошол эле учурда департаментте кызматкерлердин санын кыскартуу жана каржылоону азайтуу боюнча кадамдар жасалды.

Трамптын билим берүү министри, мурдагы World Wrestling Entertainment компаниясынын башкы директору Линда МакМахон, 3-мартта ант бергенден кийин дароо министрликтеги “акыркы кызматын” баштаарын билдирген жобо чыгарган. Бир жуманын ичинде ал министрликтин кызматкерлеринин жарымын иштен алды.

78 жаштагы Трамп шайлоо өнөктүгү учурунда федералдык өкмөттүн билим берүү боюнча ыйгарым укуктарын штат башкаруучулуктарына өткөрүп берем деп убада кылган. Бул республикачыл саясатчылардын көбү ондогон жылдар бою жактап келген көз караш.

Америка Кошмо Штаттарында федералдык өкмөттүн ролу салттуу түрдө чектелген. Башталгыч жана орто билим берүү бюджетинин 13%га жакыны гана федералдык фонддордон, калганы штат жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынан келет.

Бирок, федералдык каржылоо аз камсыз болгон мектептер жана өзгөчө муктаждыктары бар окуучулар үчүн абдан маанилүү. Ошондой эле, федералдык өкмөт окуучулардын жарандык укуктарын коргоодо маанилүү роль ойнойт.

Бир нече программалар сакталат

Politico басылмасынын маалыматына ылайык, буйрук МакМахонго департаментти жабуу үчүн "бардык зарыл чараларды көрүүнү" тапшырган. Бул аземге бир нече республикачыл губернаторлор катышары күтүлүүдө.

Көптөгөн маалымат каражаттары айрым негизги программалар, мисалы университет студенттери үчүн стипендия жана аз камсыз болгон мектептерди каржылоо жокко чыгарыларын кабарлашты.

Макмахон кызматка киришкенден көп өтпөй эле долбоор тексти ачыкка чыгып, бул чечим көптөн күткөн кадам экени белгилүү болгон.

Бирок 1979-жылы түзүлгөн Билим берүү департаменти Конгресстин макулдугусуз мыйзам боюнча жабылышы мүмкүн эмес жана республикачылар аны бекитүү үчүн жетиштүү добушка ээ эмес.

Трамптын экинчи мөөнөтүндөгү башка федералдык агенттиктер сыяктуу эле, Билим берүү департаменти да бюджеттин кескин кыскаруусу жана кызматкерлердин санын азайтуу менен иштебей калышы мүмкүн.

Бул аракеттер Илон Маск башкарган Өкмөттүн натыйжалуулугу департаменти (DOGE) тарабынан жетектелүүдө. Бирок алардын ыкчам аракеттери аткаруу бийлигинин ыйгарым укуктарынан ашып кетиши мүмкүн деген негизде соттордо каршылыкка туш болууда.

Иликте
Трамп Си Цзиньпин жана Путин менен өтө турган тарыхый саммит баштала электе эле «жеңиш» деп мүнөздү
Эрдоган: "Израиль Газаны дүйнөдөгү эң ири концлагерге айландырууда"
Министр Курум: "Антальяда бирдиктүү жана бекем макулдашууга жетишүүгө чечкиндүүбүз"
ЕБдан Украинада  ыктымалдуу тынчтык келишими үчүн коопсуздук кепилдиктерин талап кылды
Путин APEC ишкер лидерлерине экономикалык кысымдын «артта калганын» айтты
Азербайжандын тышкы иштер министри Байрамов Түркия менен карым-катнаштарга баа берди
Түркия Газаны колдоо үчүн «Анталья–Газа» коридорун түзүүнү сунуштады
Россия: Украина Крым көпүрөсүнө кайрадан чабуул жасады
Министр Фидан: "Түркиянын борбордук ролуна баары жогору баа берүүдө"
Мыйзамсыз израилдик отурукташуучулар Иерихонго жакын жерде палестиналык аялды өлтүрдү
Түштүк Кореяда 75 жыл мурда согушта курман болгон аскердин сөөгүнүн калдыгы үй-бүлөсүнө тапшырылды
Иран АКШнын аскердик учкучсуз учуучу аппаратын кармап алганын билдирди
Россия: Украинада убактылуу ок атышууну токтотууну эмес, көп жылдарга созулган тынчтыкты каалайбыз
Коммуникация башкармалыгынын башчысы Дурандын Палестина боюнча билдирүүсү
Президент Эрдоган:"Палестина маселесин бардык аянтчаларда чечкиндүү түрдө коргоону улантабыз"