Түркиянын тышкы иштер министри Хакан Фидан жекшемби күнү Түркиянын Евробиримдикке мүчөлүгү Евробиримдиктин саясий ой жүгүртүүсүндө түп-тамырынан бери өзгөрүү болбосо, мүмкүн эмес бойдон кала берерин айтып, Брюсселди Түркияны инсандык, дин жана цивилизацияга негизделген турумунан улам процесстен чыгарып салды деп айыптады.
Sky News Arabia телеканалына берген маегинде Фидан Түркия менен Евробиримдиктин ортосундагы болуп көрбөгөндөй деңгээлдеги жалпы кызыкчылыктарга карабастан, дагы тереңирээк жана түптүү тоскоолдук бул тема боюнча илгерилөөгө тоскоол болуп жатканын белгиледи.
Тышкы иштер министри Хакан Фидан: «Европа Биримдиги Түркияга карата азыркы саясий позициясын сактап кала берсе, Түркия Евробиримдиктин мүчөсү болот деп ойлобойм», - деп айтып, бул туңгуюк саясий пикир келишпестиктерден эмес, ой жүгүртүүдөн жана идеологиядан келип чыгаарын баса белгиледи.
Иденттүүлүккө багытталган саясат Түркиянын мүчөлүккө баруу жолун тосуп жатат
Фидан Евробиримдиктин Түркияга карата мамилеси, өздөрү айткандай ал «өздүк саясат ой жүгүртүүсүнөн» келип чыгып, Түркия расмий мүчөлүк критерийлерине жооп берсе дагы, мүчөлүктү мүмкүн эмес кылат деп ырастады.
Тышкы иштер министри Хакан Фидандын айтымында, бул туюк Европа Биримдигинин Түркияны чыныгы интеграцияга карама-каршы келген алкак аркылуу баалоосунан келип чыккан кеңири саясий жана маданий туңгуюкту чагылдырат.
Европа Биримдигине интеграция цивилизациялардын инклюзивдүүлүгүнө жетише алган жок
Фидан европалык долбоорду сындап, Европа Биримдигинин улуттук мамлекеттердин ыйгарым укуктарынан ашып түшкөн улуттар аралык системаны түзүүдөгү ийгилигин моюнга алды, бирок бул ийгилик чыныгы цивилизациялык ар түрдүүлүктү кабыл алуудан артта калганын билдирди.
Фидан: «Европа Биримдиги улуттар аралык институт болууга жетишти, бирок цивилизациялык институт боло алган жок», - деп билдирди жана Түркиянын четтетилиши диний жана цивилизациялык айырмачылыктарды кабылдоодон келип чыгат деп ырастады.
Маселени техникалык критерийлерге жооп бербөө эмес, иденттүүлүк маселеси катары караган Фидан Түркиянын мүчөлүк арызындагы туңгуюктун негизи саясий кемчиликтерге эмес, маданий чек араларга байланыштуу деп ырастады.
Дүйнөлүк тартип цивилизациялар аралык инклюзивдүүлүккө көз каранды
Акырында, Түркиянын тышкы иштер министри Түркиянын Европа Биримдигине мүчөлүгүндөгү туңгуюкту глобалдык кыйынчылыктар менен байланыштырып, дүйнөдөгү эң актуалдуу көйгөйлөрдү четтетүү ыкмалары менен чечүүгө мүмкүн эместигин билдирди. Анын ордуна, Фидан ар кандай цивилизацияларды бириктирген инклюзивдүү кызматташтык моделдерин түзүүгө чакырды.
Адамзаттын келечеги ар кандай цивилизациялардын жалпы алкакта чогуу жашоо жөндөмүнө көз каранды экенин айткан Хакан Фидан, Европа Биримдиги Түркия менен болгон мамилесинде бул идеалга жете алган жок деп билдирди.
