ДҮЙНӨ
2 мүнөт окуу
Ак үй: Трамп Билим берүү департаментин жабуу жөнүндө буйрукка кол коёт
Трамп шайлоо өнөктүгү учурунда билим берүүнү штат башкаруучулуктарына өткөрүп берем деп айткан; бул республикачылар көптөн бери талап кылып келген тема.
00:00
Ак үй: Трамп Билим берүү департаментин жабуу жөнүндө буйрукка кол коёт
/ AFP

АКШнын президенти Дональд Трамптын, Билим берүү департаментин жоюу боюнча буйрукка кол коёру күтүлүүдө. Бул кадам америкалык консерваторлордун көптөн бери көксөп келген максаты болуп саналат.

Шаршемби күнү бир нече маалымат каражаттары бул чечимге бейшемби күнү Ак үйдө боло турган аземде кол коюла турганын жазып чыгышкан. Ошол эле учурда департаментте кызматкерлердин санын кыскартуу жана каржылоону азайтуу боюнча кадамдар жасалды.

Трамптын билим берүү министри, мурдагы World Wrestling Entertainment компаниясынын башкы директору Линда МакМахон, 3-мартта ант бергенден кийин дароо министрликтеги “акыркы кызматын” баштаарын билдирген жобо чыгарган. Бир жуманын ичинде ал министрликтин кызматкерлеринин жарымын иштен алды.

78 жаштагы Трамп шайлоо өнөктүгү учурунда федералдык өкмөттүн билим берүү боюнча ыйгарым укуктарын штат башкаруучулуктарына өткөрүп берем деп убада кылган. Бул республикачыл саясатчылардын көбү ондогон жылдар бою жактап келген көз караш.

Америка Кошмо Штаттарында федералдык өкмөттүн ролу салттуу түрдө чектелген. Башталгыч жана орто билим берүү бюджетинин 13%га жакыны гана федералдык фонддордон, калганы штат жана жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарынан келет.

Бирок, федералдык каржылоо аз камсыз болгон мектептер жана өзгөчө муктаждыктары бар окуучулар үчүн абдан маанилүү. Ошондой эле, федералдык өкмөт окуучулардын жарандык укуктарын коргоодо маанилүү роль ойнойт.

Бир нече программалар сакталат

Politico басылмасынын маалыматына ылайык, буйрук МакМахонго департаментти жабуу үчүн "бардык зарыл чараларды көрүүнү" тапшырган. Бул аземге бир нече республикачыл губернаторлор катышары күтүлүүдө.

Көптөгөн маалымат каражаттары айрым негизги программалар, мисалы университет студенттери үчүн стипендия жана аз камсыз болгон мектептерди каржылоо жокко чыгарыларын кабарлашты.

Макмахон кызматка киришкенден көп өтпөй эле долбоор тексти ачыкка чыгып, бул чечим көптөн күткөн кадам экени белгилүү болгон.

Бирок 1979-жылы түзүлгөн Билим берүү департаменти Конгресстин макулдугусуз мыйзам боюнча жабылышы мүмкүн эмес жана республикачылар аны бекитүү үчүн жетиштүү добушка ээ эмес.

Трамптын экинчи мөөнөтүндөгү башка федералдык агенттиктер сыяктуу эле, Билим берүү департаменти да бюджеттин кескин кыскаруусу жана кызматкерлердин санын азайтуу менен иштебей калышы мүмкүн.

Бул аракеттер Илон Маск башкарган Өкмөттүн натыйжалуулугу департаменти (DOGE) тарабынан жетектелүүдө. Бирок алардын ыкчам аракеттери аткаруу бийлигинин ыйгарым укуктарынан ашып кетиши мүмкүн деген негизде соттордо каршылыкка туш болууда.

Иликте
Дуран: «Карабахтагы жеңиш Азербайжандын чечкиндүүлүгүнүн тарыхый символу»
Жапонияда болгон 5,7 баллдык жер титирөөдөн 20дан ашык адам жаракат алды
TRT World форумунда дүйнөлүк соода жолдору талкууланды
Коммуникация башкармалыгынын башчысы Дуран Нигериянын маалымат министри Малаги менен жолугушту
УЧУнун башчысы Ибрахим Калын: "Маселе Палестина эмес, маселе оккупация"
Түркия Франциянын өз шельфиндеги уруксатсыз изилдөөсүнө каршы чыкты
TRT World Forum 2026да «Түркия: Регионалдык күчтөн аймактар аралык актерго» аттуу панель өттү
TRT World Forum 2026 форумунда «Эл аралык системадагы америкалык парадокс» талкууланды
ТРТнын башкы директору Собажы TRT World Forum 2026 форумунда сөз сүйлөдү
Президент Режеп Таййип Эрдоган TRT World форумунда сөз сүйлөдү
Россия: Starlink жана OneWeb саясий туруктуулукка коркунуч жаратууда
Түркиянын тышкы иштер министри Хакан Фидан Мекке коргонуу альянсына байланыштуу пикирин билдирди
Израилдин чабуулдарынан улам Газа тилкесинде 68 миллион тоннага чейин таштанды калды
Францияда мектеп автобусу кырсыкка учурады
Малайзиянын мурдагы премьер-министри Наджиб үй камагына чыгуу үчүн 12 миллион доллар айып пул төлөдү