Түркиянын президенти Режеп Таййип Эрдоган 19-кылымдагы эң караңгы окуялардын бири катары эсептелген черкестердин Кавказдан сүргүнгө айдалышын эскерген билдирүү бөлүштү.

Эрдоган шаршемби күнү X платформасында жазган билдирүүсүндө “Кавказдагы мекенинен адилетсиз, мыйзамсыз жана адамгерчиликсиз сүргүнгө айдалган черкес боордошторубуздун эскерүү жылдыгында, өмүрүнөн ажырагандарга Кудайдын ырайымын тилеп, алардын башынан өткөргөн айтып бүткүс азабын чын жүрөктөн бөлүшөм,” – деди.

21-май черкес элинин сүргүнгө айдалышынын 161 жылдыгы эле. Бул каргашалуу окуя орус-черкес согушу аяктагандан кийин болгон.

Орус империясынын буйругу менен жүз миңдеген черкестер Түндүк Кавказдан күч менен чыгарылып, алардын көбү Осмон империясына сүргүнгө айдалган. Бул сүргүн зомбулук жана адамгерчиликсиз шарттарда жүргүзүлүп, массалык өлүмдөргө алып келген жана 19-кылымдагы эң чоң этникалык тазалоолордун бири катары кеңири таанылган.

Черкес сүргүнү 1864-жылы Орус-Черкес согушунан кийин Орус империясы тарабынан черкес элинин Түндүк Кавказдагы ата-бабаларынын жеринен күч менен көчүрүлүшүн билдирет. Бул мезгилде 800 миңден 1,5 миллионго чейин черкес көчүрүлүп, алардын көбү Осмон империясына жөнөтүлгөн. Бул көчүрүүлөр узак жол жүрүүлөр, ашыкча жүктөлгөн кемелер, ачарчылык жана оорулар менен коштолуп, он миңдеген адамдардын өмүрүн алган.

Бүгүнкү күндө черкес элинин урпактары Түркияда, Сирияда, Иорданияда жана Жакынкы Чыгыштын башка аймактарында жашашат. Бул трагедия жыл сайын 21-майда дүйнө жүзүндөгү черкес коомчулугу тарабынан эскерилет.