ДҮЙНӨ
1 мүнөт окуу
Трамп аралды сатып алууну талап кылып жатканда Франция НАТО машыгуусун өткөрүүгө чакырууда
АКШнын президенти Дональд Трамптын коркутууларынан кийин бир катар Европа өлкөлөрү Арктика аралындагы аскердик катышуусун арттырууда.
Трамп аралды сатып алууну талап кылып жатканда Франция НАТО машыгуусун өткөрүүгө чакырууда
Франция Гренландияда НАТО машыгуусун өткөрүүгө чакырууда. / AP
21 Январь 2026

Шаршемби күнү Елисей сарайы Франциянын Гренландияда НАТОнун аскердик машыгуусун өткөрүүгө чакырганын жана "салым кошууга даяр" экенин жарыялады. Бул жарыя АКШнын президенти Дональд Трамптын аралды көзөмөлдөө жөнүндөгү кайталанган билдирүүлөрүнөн улам чыңалуу күчөгөн маалда айтылды.

Дания падышалыгынын карамагындагы автономиялуу аймак болгон Гренландия стратегиялык жайгашкан жери жана кеңири минералдык ресурстарынан улам Трамптын көңүлүн бурду; ошондой эле орусиялык жана кытайлык активдүүлүктүн көбөйүшү боюнча кооптонуулар да роль ойноду.

Трамп аралды алуу үчүн күч колдонууну толугу менен четке какпаганын айтып, өзүнүн дооматын колдогон фотосүрөттөрдү бөлүштү, ал эми Дания менен Гренландия сатуу сунуштарын четке кагып, аймактагы Даниянын эгемендигин кайрадан тастыкташты.

Франция, Дания, Швеция жана Германия машыгуулар жана чалгындоо миссиялары аркылуу Гренландиядагы аскердик катышуусун күчөтүп жатканда, Трамп Орусия менен Кытайга каршы туруу үчүн аймактын "АКШнын колунда" калышы керектигин жактады.

Ишемби күнү Трамп Вашингтондун 1-февралдан баштап Дания, Норвегия, Швеция, Франция, Германия, Улуу Британия, Нидерландия жана Финляндиядан келген товарларга 10% бажы төлөмүн киргизерин жана июнь айында 25%га чейин көтөрүлөрүн, бул чара "Гренландияны толук жана так сатып алуу" боюнча келишимге жетишилгенге чейин күчүндө кала берерин айтты.

Буга жооп катары Европа лидерлери Трамптын сөз болуп жаткан сегиз европалык өлкөгө карата тарифтик коркутуусун четке кагып, Данияга тилектештигин кайталашты.

Иликте
Йемендин премьер-министри коррупцияга каршы күрөшүүгө, өлкөнүн жашоо шартын жакшыртууга убада берди
АКШ Газада кайра куруу жана ок атышууну токтотуу процессин талкуулоо үчүн тынчтык саммитин өткөрөт
Россиянын чабуулдары Украинанын электр тармагына сокку урду,  тынчтык сүйлөшүүлөрү улантылууда
Оман Иран-АКШ ортосундагы кыйыр сүйлөшүүлөрдүн экинчи айлампасын өткөрдү
Исламабадда мечитте жардыруу болуп, 30 адам каза болду
Москвада орусиялык жогорку даражалуу генералга ок атылды; кол салган кишини издөө иштери уланууда
Иран АКШ менен Омандагы сүйлөшүүлөрдө "ак ниеттүүлүк менен" иш алып барып жатканын билдирди
Кытай менен Түштүк Корея 15 жылдан кийин биргелешкен деңиз машыгууларын жандандырууну талкуулоодо
Нетаньяху Египеттин аскердик күчүнөн тартынууда; Иран тууралуу АКШнын акыркы кадамынан күмөн саноодо
Январдан бери 900 палестиналык мыйзамсыз израилдик отурукташкандар тарабынан күч менен көчүрүлдү
Карни Түркиянын Канада үчүн "маанилүү өнөктөш" экенин айтты
Япониянын премьер-министри TSMC компаниясынын чип өндүрүү боюнча алдыңкы планын колдойт
Кубадан АКШга: сүйлөшүүлөргө ачыкпыз, конституциялык өзгөртүүлөргө эмес
Израиль оккупацияланган Чыгыш Кудсту курчоого алууну көздөгөн жаңы конуш жолунун курулушун баштады
Кытай АКШ менен Орусиянын ортосунда сүйлөшүүлөрдү жүргүзүүгө чакырды
Голландияда 10 муниципалитет мусулмандардын купуялуулугун бузган жашыруун иликтөөлөр үчүн айыпталды
БУУ эксперттери Россиянын Эл аралык кылмыш сотунун прокурорун жана судьяларын соттогонун айыпташты
АКШ блогуна кошулган Түштүк Корея Кытай менен сейрек кездешүүчү жер элементтери боюнча кызматташат
Россия АКШнын күчөп жаткан кысымына карабастан Кубага мунай жеткирүү убадасын берди
Перс булуңу өлкөлөрү жана АКШ Катарда 11 күнгө созулган аймактык коопсуздук машыгуусун аяктады