Португалиянын премьер-министри Луис Монтенегро шейшемби күнү Бээжинде Кытайдын төрагасы Си Цзиньпин менен жолугушууда Кытайдын Орусия менен болгон жакын мамилесин Украинада "адилеттүү жана туруктуу тынчтыкты" камсыз кылуу үчүн колдонууну суранды.
Монтенегронун Кытайга сапары Португалия өкмөт башчысынын акыркы он жыл ичиндеги алгачкы сапары болуп саналат. Бул сапар Цзиньпин Пекинде Япониянын Экинчи Дүйнөлүк согушта жеңилүүсүнүн 80 жылдыгын белгилөө үчүн Орусиянын президенти Владимир Путин менен Түндүк Кореянын президенти Ким Чен Ындын катышуусунда чоң аскердик парад уюштургандан бир жума өткөндөн кийин болду. Евробиримдиктин тышкы саясат боюнча башчысы Кая Каллас кырдаалды “автократиялык альянс” катары мүнөздөдү.
Монтенегро Сиге кайрылып "Кытайдын Орусия Федерациясы менен болгон тыгыз мамилесинин негизинде Украинада тез арада адилеттүү жана туруктуу тынчтыкты орнотуу үчүн салым кошоруңузга чындап ишенебиз", - деди.
Трамп администрациясынын Португалиянын АКШга экспортун чектеген тарифтеринен катуу жапа чеккен Лиссабон, эми Кытай менен соода байланыштарын бекемдөөгө аракет кылууда. Бул абал Европа Биримдиги Кытайды арзан товарларды аймакка киргизип, Орусиянын согуштук экономикасын колдоп жатат деп айыптаган учурга туш келди.
Монтенегро ошондой эле Сиге Португалиянын 19 триллион долларлык экономикадагы инвесторлорго "өлкөбүздүн эң оор мезгилдеринин бири болгон каржылык кризис учурунда Португалия экономикасына инвестиция салганы үчүн" ыраазычылык билдиргенин айтты.
Монтенегрону Кытай жана Жапонияга болгон сапарларында Португалиянын инвестицияларды илгерилетүү агенттигинин (AICEP) башчысы коштоп жүрмөкчү.
AICEP агенттигинин маалыматына ылайык, 2024-жылдын аягына карата Кытайдын Португалияга түз инвестицияларынын жалпы көлөмү 12 миллиард евродон (14 миллиард доллар) ашты. Бул Кытайды Пиреней жарым аралындагы чет элдик түз инвестициянын төртүнчү ири булагына айлантты.
Күчтүү инвестициялык байланыштарга карабастан айрым чыңалуулар дагы деле уланып жатат. Алардын бири - Португалиянын 5G тармагында Кытай жабдууларын колдонууга тыюу салуусу. Жаңы борборчул өкмөт бул тыюуну сактап калууну чечти.
Си Цзиньпин "Кытай Португалия менен стратегиялык байланыштарды бекемдөөгө жана эки тараптуу мамилелердин туура багытта өнүгүшүн камсыз кылууга даяр" деп билдирди.
