Газадагы бороон: Миңдеген чатырлар кыйрады, гуманитардык апаат коркунучу күчөдү
Газадагы жарандык коргонуу бөлүмдөрү апаат Израилдин курчоодогу урандыларга гуманитардык жардам жана кайра куруу жардамынын кирүүсүнө бөгөт коюшу менен байланыштуу экенин билдиришүүдө.
Газанын Жарандык коргонуу кызматы билдиргендей, кышкы катуу бороон Газа боюнча жер которгон үй-бүлөлөр үчүн тигилген миңдеген чатырларды бузуп же учуруп кеткен, бул ансыз да оор жашоо шарттарын начарлатып, гуманитардык кризис тереңдеп кетиши мүмкүн деген кооптонууларды жаратууда.
Жарандык коргонуунун өкүлү Махмуд Базал ишемби күнү жасаган билдирүүсүндө катуу шамал жана нөшөрлөгөн жамгыр жер которгон палестиналыктар жашаган убактылуу баш калкалоочу жайларды кеңири кыйраткандыгын; чатырлар айрылып, талкалангандыгын же айрыкча Газанын жээгинде саатына 60 километрге (саатына 37 миль) жеткен бороон-чапкын менен жулунуп кеткендигин билдирди.
Базал азыркы кризисти Израилдин Газага кирген гуманитардык жардам жана кайра куруу материалдарын бөгөттөөсү менен байланыштырды.
«Бул жөн гана аба ырайына байланыштуу кризис эмес. Биз көрүп жаткан нерсе курулуш материалдарынын жана кайра куруулардын бөгөттөөсүнүн түздөн-түз натыйжасы; адамдар жыртык чатырларда жана коопсуз эмес, бузулган үйлөрдө жашоого аргасыз болуп, кадыр-барктан жана коргоодон ажыратылып жатышат», - деди ал.
Палестиналык метеорологдордун айтымында, акыркы бороон жума күнү башталган жана белгисиз шарттарда улана берет деп күтүлүүдө, аймактын айрым жерлеринде жамгыр жана катуу шамал болушу мүмкүн деген эскертүүлөр бар.
Чыныгы «гуманитардык апаат»
Базалдын айтымында, уланып жаткан блокададан улам, ар бир жаңы аба ырайы системасы азыр «чыныгы гуманитардык апаатка» айланып, миңдеген чатырлар кулап же көчүрүлүп калуу коркунучунда турат.
Ал көптөгөн үй-бүлөлөр жээкте чатырларын орнотууга аргасыз болушканын, анткени алардын коопсуз турак жай альтернативалары жок экенин, анткени эки жылдан ашык убакыттан бери Израилдин бомбалоосунан улам ири шаар аймактары жашоого жараксыз болуп калганын айтты.
Декабрдын аягындагы ушул сыяктуу бороондо Хан Юнустун жээгиндеги көчүрүлгөн үй-бүлөлөр жашаган жүздөгөн чатырлар деңиз суусунун ички жакка көтөрүлүшүнөн улам суу астында калган.
Базал ошондой эле жарым-жартылай талкаланган миңдеген үйлөр кулап калуу коркунучунда турганын, жарака кеткен дубалдар жана алсыраган конструкциялар, айрыкча катуу жамгыр жана катуу шамал учурунда өлүмгө алып келүүчү коркунуч туудурарын айтты.
Ал акыркы айларда мурда Израилдин аба соккуларынан жабыркаган ондогон турак жай имараттары бороон учурунда кулап, адамдардын өмүрүн алганын белгиледи.
Базал Газадагы шарттар негизги гуманитардык стандарттардан алда канча төмөн экенин жана эл аралык гуманитардык укукту одоно бузуу болуп саналаарын баса белгилеп, «Калк эски чатырларда жана морт үйлөрдө катастрофалык шарттарда жашап жатат, коопсуздуктун же адамдын кадыр-баркынын минималдуу стандарттары да жок» деп билдирди.
2023-жылдын октябрь айынан бери Израиль армиясы Газаны талкалаган геноциддик согушта 71 000ден ашык адамды, көбүнчө аялдар менен балдарды өлтүрүп, 171 000ден ашык адамды жарадар кылган.
10-октябрда башталган ок атышууну токтотууга карабастан, Израиль армиясы чабуулдарын улантып; Палестинанын Саламаттыкты сактоо министрлигинин маалыматы боюнча, бул мезгилде 424 палестиналык өлтүрүлүп, 1189 адам жарадар болгон.