Түркия "Арабиялык Лоуренс" боюнча Осмон доорундагы чалгындоо файлын жарыялады

Түркиянын чалгындоо кызматы британиялык агент Томас Эдвард Лоуренстин Жакынкы Чыгыштагы ишмердүүлүгүн кеңири баяндаган 1929-жылдагы архивдик документти жарыялады.

By
Осмон доорундагы чалгындоо файлы. / AA

Түркиянын Улуттук чалгындоо уюму (MIT) шейшемби күнү "Арабиялык Лоуренс" деген ат менен белгилүү болгон британиялык офицер жана чалгындоо кызматкери Томас Эдвард Лоуренске байланыштуу архивдик чалгындоо документин жарыялады.

Улуттук чалгындоо уюмунун расмий веб-сайтында жарыяланган документте Лоуренстин аскердик формадагы сүрөтү, ошондой эле анын Жакынкы Чыгыштагы кыймыл-аракеттери жана ишмердүүлүгү боюнча чалгындоо сереп салуулары камтылган.

Маалыматка караганда, Лоуренс ар кандай каймана аттарды жана маскаларды колдонуп Египет, Сирия жана Ирак аркылуу саякаттаган. Документте Лоуренстин Египетте жалган ат менен жүргөндөн кийин Сирияга жана Иракка, андан кийин Кудска барып, андан соң Судандын Хартум шаарына отурукташканы жазылган.

Документте ошондой эле Кудста жүргөн учурунда Лоуренс кээде мусулман диний мугалими, кээде жөөт раввини катары мамиле кылып мусулман жана жөөт коомчулуктары менен өз-өзүнчө жыйындарды өткөргөнү айтылат. Документте анын жергиликтүү калкка провокациялык билдирүүлөр аркылуу таасир этүүнү көздөгөнү баса белгиленген.

Архивдик текстте ошондой эле Осмон доорундагы чалгындоо кызматкерлеринин Египет, Палестина жана Судандагы британ саясатына карата баалоолору да камтылган, анда аймактагы башаламандыктарды козгоо жана саясий жагдайларга таасир этүү аракеттерине көңүл бурулган.

1929-жылдын 23-сентябрында жазылган документ MIT (Улуттук чалгындоо уюму) веб-сайтындагы "Атайын жыйнактын" "Документтер" бөлүмүнө кошулду.

MIT бул документтин жарыяланышы тарыхый чалгындоо материалдарын өзүнүн санариптик архивдери аркылуу коомчулукка жеткиликтүү кылуу аракеттеринин бир бөлүгү экенин билдирди.