САЯСАТ
3 мүнөт окуу
АКШнын Венесуэлага жасаган чабуулдарына каршы эл аралык реакция күчөп баратат
Аймактык лидерлер, АКШ менен Улуу Британиянын мыйзам чыгаруу органдары, Орусия жана Евробиримдик Вашингтондун "кеңири масштабдуу" аскердик аракеттерине тынчсыздануусун билдирип, чыңалуу күчөп кетиши мүмкүн деп эскертишүүдө.
АКШнын Венесуэлага жасаган чабуулдарына каршы эл аралык реакция күчөп баратат
Trump announced the "capture" of Maduro and his wife in unprecedented military action against Venezuela. / AP

АКШнын Венесуэлага жасаган аскердик чабуулдарынан кийин, Америка жана Европа боюнча лидерлер жана саясатчылар эл аралык укуктун бузулушу жөнүндө эскертишти.

Ишемби күнү эртең менен АКШнын президенти Дональд Трамп АКШнын күчтөрү Венесуэлага "кеңири масштабдуу чабуул" баштаганын жарыялап, президент Николас Мадуро жана анын жубайы кармалып, өлкөдөн чыгарылып кеткенин билдирди.

Бул жарыя кеңири реакцияларды жаратып, айрыкча аймактык өлкөлөрдөн, ири державалардан жана АКШ Конгрессинин мүчөлөрүнөн билирүүлөр айтылууда.

"АКШнын кылмыштуу чабуулдары"

Кубанын президенти Мигель Диас-Канел чабуулдарды "АКШнын кылмыштуу чабуулу" деп атап, эл аралык деңгээлде тез арада жооп кайтарууну талап кылды. Социалдык медиадагы постунда ал операцияны "эр жүрөк Венесуэла элине жана биздин Америкага каршы мамлекеттик терроризм" деп мүнөздөдү.

Кубанын тышкы иштер министри Бруно Родригес дагы чабуулдарды "АКШга же башка эч бир өлкөгө эч качан кол салбаган улутка каршы коркоктук аракеттер" деп мүнөздөдү.

Колумбия президенти Густаво Петро кырдаалды начарлаткан же жарандарга коркунуч келтирген "ар кандай бир тараптуу аскердик аракеттерди" четке какты. Петро улуттук коопсуздук кеңешинин жыйынын өткөрүп, качкындардын агымы болушу мүмкүн деп күтүлгөнүн жана Колумбиянын чек арасына коопсуздук күчтөрүн жайгаштырганын жарыялады.

АКШдагы ички сын

АКШнын ичинде бир нече демократиялык мыйзам чыгаруучулар чабуулдарды мыйзамсыз жана уруксатсыз деп сынга алышты.

Сенатор Рубен Галлего бул операцияны "менин өмүрүмдөгү экинчи адилетсиз согуш" деп атап, Вашингтонду керексиз чыр-чатакка аралашты деп айыптады. "Венесуэла менен согушууга эч кандай себеп жок", - деп жазган ал.

Өкүл Жим МакГоверн дагы Конгресстин бекитүүсүнүн жана коомдук колдоосунун жоктугуна тынчсыздануусун билдирип, эмне үчүн ресурстар ички артыкчылыктардын ордуна чет өлкөлөрдөгү аскердик аракеттерге жумшалып жатканына токтолду.

Улуу Британияда айыптоого чакырыктар

Улуу Британияда айрым мыйзам чыгаруучулар өкмөттү бул аракетти айыптоого чакырып, аны эгемендүү мамлекетке каршы мыйзамсыз кол салуу катары сыпатташты.

Көз карандысыз мыйзам чыгаруучу Зара Султана Венесуэланын ири мунай запастары чыр-чатактын чордонунда турганын айтып, чабуулдарды өкмөттү кулатууга жана "анын ресурстарын талап-тоноого" багытталган "АКШнын ачык империализми" деп мүнөздөдү. Ал премьер-министр Кир Стармер жетектеген Жумушчу партиясынын өкмөтүн бул аракетти кескин айыптоого чакырды.

Орусия

Орусиянын Тышкы иштер министрлиги чабуулдарды "куралдуу агрессия" актысы катары айыптап, Вашингтон тарабынан айтылган негиздемелер "негизсиз" деп билдирди. Министрлик окуянын андан ары күчөп кетүүсүнөн сак болууну эскертип, Москва "диалог аркылуу" чечимдерди колдоого даяр экенин, алдын ала айтууга боло тургандыктын жана эл аралык нормаларды сактоонун маанилүүлүгүн баса белгиледи.

Европа Биримдиги сабырдуулукка чакырат

Европа Биримдиги дагы сабырдуулукка чакырды. Европа Биримдигинин тышкы саясат боюнча өкүлү Кажа Каллас АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио менен сүйлөшкөнүн жана блок окуялардын өнүгүшүн кылдаттык менен көзөмөлдөп жатканын айтты.

Европа Биримдигинин Мадуронун "легитимдүүлүгү жок" деген позициясын кайталап, Венесуэладагы тынчтык жолу менен өтүүнү колдой турганын айтып, Каллас "эл аралык укук жана БУУнун Уставынын принциптери бардык жагдайларда сакталышы керек" деп баса белгиледи.

Жарандык коопсуздук, аймактык кесепеттер жана АКШнын аскердик кийлигишүүсүнүн узак мөөнөттүү кесепеттери боюнча тынчсыздануулардын күчөшүнүн алкагында чыңалууну басаңдатууга чакырыктар улантылды.

ТийиштүүTRT Кыргызча - Рубио Мадуронун АКШда камакта экенин жана ага коюлган айыптар боюнча соттолоорун айтты
Иликте
Эрдоган: "Стамбул аэропортунун төртүнчү учуп-конуу тилкеси дүйнөлүк байланышты жогорулатат"
Эрдоган: «Түркияны дүйнөдөгү эң кеңири аба каттамдары тармагына ээ өлкөлөрдүн бирине айландырдык"
Израиль күчтөрү Сириянын түштүгүндө рейд жүргүздү
Түндүк Кореянын Орусиядагы заводдорго миңдеген жумушчуларды жөнөткөнү айтылууда
Конго Демократиялык Республикасында эболадан каза болгондордун саны 3577ге жетти
Пакистанда мечитке жакын жерде жардыруу болду: 15 киши каза болуп, 50дөн ашык киши жаракат алды
Скандинавия аба жолдору Израилге каттамдарды кайрадан жандандыруу планын жокко чыгарды
Филиппин: Мектепте болгон атышуудан эки окуучу каза болду
Бразилиянын лидери Трампты президенттик шайлоого кийлигишпөө жөнүндө эскертерин айтты
Африкада жаңы океан пайда болот
Орусия: Украинадагы согуштун көлөкөсүндө парламенттик шайлоо өткөрүлүүдө
Газада Израиль тарабынан талкаланган конуштан дагы 12 сөөк табылды
Кофенин жыты маанайды жана мээ толкундарын өзгөртө алары аныкталды
Трамп Польшада АКШнын базасын түзүү боюнча маанилүү ийгиликтерге жетишилгенин жарыялады
Словакиянын премьер-министри Фицо "Европа боюнча аскердик кагылышуу" тууралуу эскертти