Челик Ирандын "адилетсиз жана мыйзамсыз чабуулга" туш болгонун, уланып жаткан АКШ-Израиль чабуулдары эл аралык укук боюнча мыйзамсыз экенин билдирди.
Дүйшөмбү күнү Анкарада өткөн маалымат жыйынында сөз сүйлөгөн АК партиянын басма сөз катчысы Өмер Челик, Иранга карай чабуулдар "адилетсиз, эл аралык укукка каршы жана мыйзамдуу эмес" экенин, дипломатиялык сүйлөшүүлөр жүрүп жатканда жасалган бул аскердик кол салуулар "терең тынчсыздандыруучу кесепеттерге" алып келерин баса белгилеп, мындай деп кошумчалады:
"Дипломатия, алдын ала пландаштырылган чабуулду жаап-жашыруу тактикасы же кечеңдетүү боло албайт. Сүйлөшүүлөр жүрүп жатканда мындай чабуулдун болушу дипломатия үстөлдөгү чечим табуу стратегиясы толугу менен жокко чыгарылган мезгилге киргенин көрсөтүп турат".
Челик бир мектептин бомбаланышы менен катар жогорку даражалуу диний, аскердик жана саясий ишмерлердин өлүмү сыяктуу жарандык курмандыктарга байланыштуу Иран элине көңүл айтты. "Иран адилетсиз жана мыйзамсыз чабуулга туш болуп жатат" деген Челик тезинен сүйлөшүү үстөлүнө кайтып келүүгө чакырды.
Бүткүл аймакты туруксуздаштыруу
БУУга мүчө бир мамлекеттин өкмөтүн бутага алуу жана режимди өзгөртүүнү ачык талкуулоо аймакты андан ары туруксуздаштыраарын эскерткен Челик, режимди өзгөртүү аракеттери тарыхый жактан жарандык согушка жана узакка созулган ыраатсыздыкка алып келгенин айтты.
Израилдин коопсуздугун шылтоолоп же Израилдин фанатикалык тышкы саясат күн тартибин колдоо максатында ишке ашырылган кийлигишүүлөр бүткүл аймакты туруксуздаштыраарын баса белгилеген Челик, Экинчи Дүйнөлүк согуштан кийинки эл аралык тартип бузулуу коркунучунда турганын билдирди.
Сактык чараларын көрүү
Иран эли менен тилектеш экендерин айткан Челик Тегеранды да жаңжалды үчүнчү өлкөлөрдү бутага ала тургандай түрдө кеңейтүүдөн сак болууга чакырып, "Иран өзүн-өзү коргоо укугу менен бул укукту аймактык согушка айландыруунун ортосунда так айырмачылыкты көрсөтүшү керек" деди.
Челик Анкара жагдайга кылдат байкоо салып, аймактык чыңалуу коркунучун кошо алганда, ар кандай сценарийлерге даярданып жатканын кошумчалады.
Челик Түркиянын кырдаалга төрт негизги тема боюнча көз салып жатканын билдирди: Иран чек арасынан миграциянын чоң толкуну болушу мүмкүн, Ормуз кысыгы сыяктуу энергетикалык жолдорго байланыштуу экономикалык олку-солкулуктар, улуттук коопсуздукка даярдыктар жана чет өлкөлөрдөгү түрк жарандарынын коопсуздугу.
"Биздин мамлекеттик бөлүмдөр толук координацияда зарыл даярдыктарды көрүп жатышат", - деген Челик, элчиликтер жана консулдуктар жабыркаган өлкөлөрдөн кетүүнү каалаган түрк жарандарына жардам берүү үчүн суткасына 24 саат иштеп жатканын кошумчалады.
АКШ менен Израиль ишемби күнү Иранга чабуул башташты; кол салуунун натыйжасында Жогорку лидер Али Хаменеи баштаган бир нече ирандык лидерлер каза болду.
Тегеран болсо Израилге, АКШнын күчтөрүнө жана айрым Перс булуңу өлкөлөрүнө багытталган бир катар дрон жана ракеталык чабуулдар менен жооп кайтарды.
