САЯСАТ
2 мүнөт окуу
Судандын жарымы азыр жардамга муктаж экенин эскертти жарандык коомдун лидери
Он миңдеген адамдар каза болуп, дээрлик 12 миллион адам жер которгондуктан, жардам агенттиктери дүйнө Суданда согушуп жаткан күчтөр жасаган мыкаачылыктарды токтото албай жатканын эскертишүүдө.
Судандын жарымы азыр жардамга муктаж экенин эскертти жарандык коомдун лидери
Жер которгон судандыктар Дарфурдагы Эль-Фашер шаарынан качып келгенден кийин Судандын Тавиласында убактылуу чогулду. 2025-жылдын 29-октябры. / Reuters

Даниянын Качкындар кеңешинин башчысы AFP агенттигине Судан калкынын жарымынан көбүнүн түндүк-чыгыш Африка өлкөсүндөгү жаңжалдан улам гуманитардык жардамга муктаж экенин билдирди.

2023-жылдын апрель айында башталган Судан армиясы менен аскерлештирилген Тез колдоо күчтөрүнүн (RSF) ортосундагы салгылашуу он миңдеген адамдардын өмүрүн алып, дээрлик 12 миллион адам үй-жайын таштап кетүүгө аргасыз болуп, дүйнөдөгү эң оор гуманитардык кризистердин бирине алып келди.

"Биз 30 миллиондон ашык адам гуманитардык жардамга муктаж болгон кырдаалга туш болуп жатабыз. Бул Судан калкынын жарымы", - деди Даниянын Качкындар Кеңешинин башкы катчысы Шарлотта Сленте ушул аптада коңшу Чаддагы чек ара аймагына баргандан кийин AFP агенттигине телефон аркылуу. "Биз көрүп жаткан азапты элестетүү мүмкүн эмес".

Дүйнөлүк банктын маалыматы боюнча, 2024-жылы Судандын калкынын саны болжол менен 50 миллионго жеткен.

ТийиштүүTRT Кыргызча - БУУ Судандагы согуштун күчөшүнө байланыштуу жардам жана жарандарды коргоого чакырды

Жардам кызматкеринин комментарийлери Судандын батышындагы Дарфур аймагы менен чектешкен Чаддагы аймакка болгон талаа сапарынан кийин айтылды. Акыркы учурда аймакта катуу салгылашуулар болуп жатат.

Акыркы жумаларда зомбулук кескин күчөдү; RSF 18 айлык курчоодон кийин Дарфурдагы армиянын акыркы чеби болгон маанилүү Эль-Фашир шаарын басып алды жана мыкаачылыктар тууралуу билдирүүлөр көбөйдү.

Сленте кошумчалап: "Эл аралык гуманитардык укуктун бардык эрежелеринен ашып түшкөн мыйзам бузуулар бар",-деди.

Сленте уюмунун Суданда массалык кыргындар жана сексуалдык зордук-зомбулукка байланыштуу далилдерди көргөнүн айтты.

"Биз камакка алууларды, уурдоолорду, мажбурлап көчүрүүлөрдү жана кыйноолорду көрүп жатабыз", - деди ал.

Ал эл аралык коомчулукту жетиштүү аракет кылбагандыгы үчүн айыптады.

"Билдирүүлөр жер-жерлерде уланып жаткан гуманитардык муктаждыктарга өтө чектелүү таасир этти жана алар зомбулукту токтото алган жок", - деди ал.

Сленте курчоодо калган башка шаарларга да ушундай деңгээлде көңүл бурулбай жатканын эскертти.

Батыш Кордофан провинциясындагы армиянын акыркы чеби болгон Бабануса шаары бир нече айдан бери курчоодо турат, ошондой эле Түндүк Кордофан провинциясынын борбору Эль-Обейд жана Түштүк Кордофандагы Кадугли жана Диллинг шаарлары да курчоодо.

"Эл аралык коомчулук бул жаңжалдын кесепеттерин башкарууну токтотуп, мыкаачылыктын алдын ала башташы керек", - деди Сленте.

ТийиштүүTRT Кыргызча - БУУ: Ачарчылык Кадугли жана Фаширдеги кырдаалды ого бетер начарлатты

Иликте
Түрк аба жолдору Кытайдагы учуу желесине Чэндуну да кошту
АКШнын Коргоо министри Иранга каршы блокаданы "чексиз мөөнөткө" уланта ала тургандарын айтты
Нетаньяху Британияны "Ислам Республикасы" деп сыпаттады
АКШнын Иранга каршы согушу Кытайда электр жүк ташуучу унаалардын сатылышын көбөйттү
Ормуз кысыгында БАЭге таандык эки ADNOC танкери бутага алынды
ЦРУ Израилдин Иран Трампка каршы кутум уюштурган деген билдирүүсүнөн күмөн санап жатат
Латвияда аба мейкиндигин бузган дрон НАТОнун согуштук учактары тарабынан атып түшүрүлгөнү билдирилди
Индияда курулуп  жаткан туннелди суу каптап, 7 адам каза болуп, 10 адам жаракат алды
Нигерияда шахта урап, тогуз адам каза болду
Египеттеги соода борборундагы жарылуудан үч адам каза болуп, 17 адам жаракат алды
Ирак делегациясы "эки тараптуу коопсуздук маселелерин сүйлөшүү үчүн" Сауд Арабиясына барды
Кыргыз Республикасынын Ички иштер министри Ниязбеков Түркияга сапар жасады
Орусия менен Украина каза болгон жоокерлердин сөөктөрүн алмашты
Немрут тоосунда күндүн батышына кызыгуу
Алихан Куриш кылмыш уюмуна каршы операция