Axios маалыматына караганда, АКШ БУУнун Коопсуздук Кеңешинин (БУУК) мүчөлөрүнө Израилдин курчоосунда турган Газада кеминде эки жыл иштей турган эл аралык коопсуздук күчтөрүн түзүүнү сунуштаган резолюция долбоорун тапшырды.
Axios алган резолюциянын долбооруна ылайык, "сезимтал, бирок жашыруун эмес" деп мүнөздөлгөн документ АКШга жана башка катышуучу өлкөлөргө Газаны башкарууга кеңири ыйгарым укук берет.
АКШнын расмий өкүлү Axios маалымат агенттигине резолюциянын долбоору жакынкы күндөрү Кеңештин мүчөлөрүнүн ортосундагы сүйлөшүүлөрдүн негизин түзөрүн, алдыдагы жумаларда резолюция боюнча добуш берүү жана январь айына чейин Газага алгачкы аскерлерди жөнөтүү максатын көздөй турганын айтты.
Расмий өкүл Эл аралык коопсуздук күчтөрү (ЭКК) "тынчтыкты сактоочу күч эмес, аткаруучу күч" болорун жана бир нече өлкөнүн аскерлерин камтыган бул күч Газадагы "Тынчтык Кеңеши" менен кеңешип түзүлөрүн билдирди.
Долбоорго ылайык, ЭККнын милдети Израиль жана Египет менен чектешкен Газанын чек араларын коргоо, жайкын тургундарды жана гуманитардык коридорлорду коргоо, ошондой эле жаңы палестин полиция күчтөрүн окутуу болуп саналат.
Долбоордо ошондой эле Тынчтык Кеңеши 2027-жылдын аягына чейин иштеши керектиги айтылды.
ЭКК Газа тилкесиндеги коопсуздук чөйрөсүн туруктуу кылуу үчүн аскердик, террордук жана чабуулчу инфраструктураларды жок кылуу жана кайра курууга жол бербөө, ошондой эле мамлекеттик эмес куралдуу топтордун куралдарын түбөлүккө зыянсыздаштыруу боюнча иш алып барат.
Долбоордо ЭКК "Газа келишимин колдоо үчүн зарыл болгон кошумча тапшырмаларды" да аткара турганы айтылды.
Түркия көзөмөл системасы жөнүндө эскертти
Дүйшөмбү күнү Түркиянын тышкы иштер министри Хакан Фидан БУУнун Коопсуздук Кеңешинин резолюциясындагы аныктамага жараша өлкөлөр аскерлерди жайгаштыруу чечимин кабыл ала турганын билдирди.
"Биз сүйлөшкөн өлкөлөрдүн айтканы мындай: алар БУУнун Коопсуздук Кеңешинен күтүлүп жаткан резолюциядагы аныктамалардын мазмунуна жараша аскерлерди жиберүү же жибербөө чечимин кабыл алышат," — деди Фидан Стамбулда Индонезия, Пакистан, Сауд Арабия, Иордания, Бириккен Араб Эмирликтери жана Катардын тышкы иштер министрлери катышкан Газа темалуу жыйында.
Талкуулар жана ар кандай аракеттердин уланып жатканын кабарлаган Фидан өлкөлөр Кеңештин чечиминин алкагында ыйгарым укуктары жана мыйзамдуулугу аныкталган күч түзүлүүсүн каалагандарын билдирди.
Фидан күчтүн ыйгарым укуктарын аныктоо процесси алгач жалпы консенсуска жетиши, андан кийин Кеңештин туруктуу мүчөлөрү тарабынан ветосуз бекитилиши керектигин баса белгилеп, Түркия жана өнөктөш өлкөлөр процесстин ар бир этабында аракеттерин улантып жатканын кошумчалады.
“Газанын келечеги палестиналыктардын жетекчилиги менен аныкталышы керек жана жаңы көзөмөл системасы болбошу зарыл” деп дүйшөмбү күнү Стамбулдагы жыйынга катышкан Түркия жана алты мусулман өлкөсү билдиришти.
АКШнын өнөктөшү Израиль тарабынан бир нече жолу бузулган үч жумалык ок атышууну токтотууну камсыз кылууда борбордук ролду ойногон Түркия геноцидге кабылган Палестина аймактарын калыбына келтирүүдө мусулман өлкөлөрүнүн таасирин күчөтүүгө аракет кылып жатат.
«Биздин принцип боюнча палестиналыктар палестиналыктарды башкарып, өз коопсуздугун камсыз кылышы керек; эл аралык коомчулук муну дипломатиялык, институционалдык жана экономикалык жактан мүмкүн болушунча эң жакшы жол менен колдошу керек», - деди Фидан жыйындан кийинки билдирүүсүндө.
