Ереван диалогу — 2026 форумунун алкагында «Бурулуш чекитиндеги Түштүк Кавказ: Тынчтык жана кызматташтык келечеги» аттуу панелдик талкуу өткөрүлдү.
Армениянын борбору Ереванда "Бороон-чапкындардын арасынан өтүү" темасында өткөн "Ереван диалогу 2026" форумунун алкагында өткөн панелге Түркиянын Армения менен карым-катнашты нормалдаштыруу боюнча атайын өкүлү, отставкадагы элчи Сердар Кылыч, Армениянын Улуттук Жыйынынын төрагасынын орун басары Рубен Рубинян, Грузиянын тышкы иштер министринин орун басары Лаша Дарсалия, Европа Биримдигинин (ЕБ) Түштүк Кавказ жана Грузиядагы кризис боюнча атайын өкүлү Магдалена Гроно жана Азербайжандагы Топчубашов борборунун директору Русиф Гусейнов катышты.
Кылыч панелде сүйлөгөн сөзүндө иш-чарада абдан достук маанай өкүм сүрүп жатканын белгилеп, нормалдаштыруу процессинде эки өлкөнүн ортосундагы достукка, өз ара түшүнүшүүгө жана ачык-айкындуулукка ыраазы экендиктерин билдирди.
Рубиняндын ар дайым конструктивдүү сунуштар менен келгенин жана көптөгөн маселелерди карап чыгышканын айткан Кылыч, башында бул процесстин ушундай деңгээлге чейин жетерин ойлобогондорун кошумчалады.
«Аймактын узак мөөнөттүү стратегиялык кызыкчылыктарынын курмандыкка чалынышына жол бербөө керек»
Кылыч аймакка үчүнчү тараптар кийлигишкен мисалдарга токтолуп: «Аймактын узак мөөнөттүү стратегиялык кызыкчылыктарын кыска мөөнөттүү тактикалык оюндарга курмандыкка чала турган үчүнчү тарапка же эч кимге жол бербешибиз керек», — деди.
АКШнын Азербайжан менен Армениянын ортосундагы келишим сыяктуу айрым маселелерде конструктивдүү салымы бар экенине жана алардын маанисине токтолгон Кылыч, башка мисалдарга караганда, алардын аймакта мындай өз ара түшүнүшүүнү камсыз кылуу багытында салым кошпогонун билдирди.
Аймак өлкөлөрү өзгөчө экономика тармагында колдоого муктаж болгон учурда сырткы күчтөргө кайрылышы мүмкүн экенин белгилеген Кылыч нормалдаштыруу процессинде Армения тарапка ондогон сунуштарды бергенин, булардын Армениядагы жашоого жана өлкөнүн жакшы келечегине салым кошууну максат кылганын белгиледи.
«Көп жылдар бою чек арада бир дагы жоокер жоголгон жок»
«Көп жылдар бою чек арада бир дагы жоокер жоголгон жок»
Түштүк Кавказдагы нормалдаштыруу процессине байланыштуу Армениянын Улуттук Парламентинин төрагасынын орун басары Рубинян Азербайжан менен Армениянын чыр-чатактан алыстап, мамилелери жакшырганын баса белгилеп, көп жылдардан бери биринчи жолу эки тарап тең чек арада аскерлерин жоготпогонун белгиледи.
Азербайжан өз аймагы аркылуу Арменияга товарларды өткөрүүгө коюлган чектөөлөрдү жойгонун жана эки тарап түз соода жүргүзө баштаганын эске салган Рубинян мурда мындай соодалашууну элестетүү да мүмкүн болгонун белгиледи.
Түркия менен нормалдаштыруу процесси 2022-жылы башталганын эске салган Рубинян: «Биздин оюбузча, Армения менен Түркиянын нормалдаштыруу процессинде да оң жана маанилүү кадамдарды таштоонун убактысы келди», - деди.
Түркия-Армения ортосундагы өз ара каттамдардын улантылышы, түз аба жүк ташуу соодасынын башталышы жана Ани көпүрөсүн биргелешип калыбына келтирүү боюнча өз ара түшүнүшүү меморандумуна кол коюлушу сыяктуу оң кадамдардын маанисин баса белгилеген Рубинян, Армения-Түркия нормалдаштыруу процессинде мындан да жакшы жыйынтыктарга жетишүү үчүн тарыхый мүмкүнчүлүктүн жаралганын билдирди.
