Жекшемби күнкү жаңылыктарда дипломатиялык булактарга шилтеме жасап, АКШ менен Даниянын расмий өкүлдөрү ушул аптада Вашингтондун Даниядан стратегиялык жактан маанилүү Арктика аймагын көзөмөлгө алуу аракетинин алкагында Гренландия боюнча сүйлөшүүлөрдү пландаштырып жатышканы айтылууда.
CBS News телеканалынын маалыматы боюнча, жолугушуу шаршембиге белгиленген. АКШнын мамлекеттик катчысы Марко Рубио өткөн аптада Конгресске жабык эшик артында өткөн брифингде президент Дональд Трамп Даниянын аймагын сатып алууга кызыкдар экенин билдирген.
Шейшемби күнү Ак үй расмий өкүлдөр Гренландияны сатып алуу үчүн аскердик күч колдонууну кошо алганда, кеңири варианттарды карап жатканын билдирди.
Өткөн аптада Даниянын расмий өкүлдөрү менен жолугушкан АКШ сенатору Тим Кейн жекшемби күнү эки партиянын мыйзам чыгаруучулары Гренландияны басып алуу боюнча ар кандай аскердик аракеттерге каршы биригет деп ишенерин билдирди.
Демократ сенатор Кейн Трамптын мурунку комментарийине шилтеме жасап: «Биз муну оор жол менен да, оңой жол менен да жасабайбыз. Биз союздаш жана эгемендүү мамлекет болгон Дания менен кызматташууну улантабыз жана аларды душман же каршылаш катары көрбөйбүз», - деди.
3-январда америкалык күчтөр Венесуэланын президенти Николас Мадурону уурдап кеткен аскердик операциядан бери Трамптын администрациясы Гренландияны «басып алуу» боюнча катаал риториканы кабыл алып, бул улуттук коопсуздук үчүн зарыл деп эсептейт.
Гренландиянын саясий партияларынын лидерлери жума күнү АКШга кошулууга каршы экенин кайталап, «Биз америкалык болгубуз келбейт, биз даниялык болгубуз келбейт, биз гренландиялык болгубуз келет» дешти.
Трамп жума күнкү билдирүүсүндө: «Биз Гренландия жөнүндө бир нерсе кылабыз, алар кааласа да, каалабаса да, анткени эгер биз каалабасак, Орусия же Кытай Гренландияны басып алышат. Биз Орусияны же Кытайды кошуна катары көргүбүз келбейт»,- деди.
Трамп аскердик вариантты четке кагуудан баш тартып, «Мен оңой келишим түзгүм келет, бирок эгер биз муну оңой жол менен жасай албасак, биз аны оор жол менен жасайбыз»,деди.
Трамптын комментарийлери дүйнө жүзү боюнча реакцияларды жаратты. Айрыкча Европа өлкөлөрү мындай кадам НАТОнун жок болушуна алып келиши мүмкүн деп эскертишти.
