Ормуз кысыгынын жабылышынын мунай ташууну токтотущунан улам Ирак чийки мунай экспортунун альтернативдүү жолдорун даярдап жатат. Расмий өкүлдөрдүн айтымында, Керкүк-Жейхан мунай кууру аркылуу Түркияга экспорт бир нече күндүн ичинде кайра башталышы мүмкүн.
Ирактын вице-премьер-министри жана мунай министри Хайян Абдулгани дүйшөмбү күнү Багдад аймактык согуштун кесепетинен улам келип чыккан үзгүлтүктөн кийин экспорттук кубаттуулукту калыбына келтирүү үчүн шашылыш чараларды көрүп жатканын билдирди.
Видео билдирүүсүндө Абдулгани Ирак ОПЕКтин квотасы боюнча күнүнө болжол менен 4,4 миллион баррель мунай өндүрөрүн, анын ичинен 3,4 миллион баррели экспорттолуп турганын айтты. Экспорттун көпчүлүгү Басра мунай терминалы сыяктуу түштүк объектилери аркылуу жүргүзүлдү.
Бирок, Перс булуңундагы энергия ташуучу жол болгон Ормуз кысыгынын жабылышы Иракты экспортту токтотууга жана өндүрүштү кескин кыскартууга мажбур кылды.
Министр: «Ички суроо-талапты канааттандыруу үчүн мунай өндүрүшү азыр күнүнө болжол менен 1,5–1,6 миллион баррелге чейин кыскартылды», - деди. Ал мунай иштетүүчү заводдор бензин, дизель, суюлтулган газ жана башка күйүүчү майларды жеткирүү үчүн толук кубаттуулукта иштеп жатканын кошумчалады.
Ошондой эле энергетикалык коопсуздукту камсыз кылуу үчүн өзгөчө кырдаалдардагы резервдер сакталып жатканы айтылды.
Жаңы экспорттук жолдор изделүүдө
Багдад өкмөтү азыр дүйнөлүк рынокторго мунай агымын сактоо үчүн бир нече альтернативдүү экспорттук жолдорду баалап жатат.
Абдулганинин айтымында, мунай жакында Керкүк кууру аркылуу Түркиянын Жер Ортолук деңизинин жээгиндеги Жейхан портуна ташылышы мүмкүн. Бул куурдун суткалык кубаттуулугу 200 000ден 250 000 баррелге чейин.
Куурду сыноо жана техникалык тейлөө иштери негизинен аяктап, болжол менен 100 чакырымдык аралыкка гидростатикалык сыноолор бир жуманын ичинде аякташы күтүлүүдө.
Ишке киргизилгенден кийин, чийки мунай Керкүк мунай кендеринен түз куурга берилип, Ирактын Күрт Аймактык Башкаруусу (ИКАБ) көзөмөлдөгөн аймактардан өтпөстөн Түркияга жеткирилет.
Ирак ошондой эле Сириядагы Банияс порту аркылуу мунай ташуу жана аны Иорданиядагы Акабага созулган куур аркылуу экспорттоо сыяктуу кошумча мүмкүнчүлүктөрдү изилдеп жатат.
Бул даярдыктар Перс булуңундагы жаңжалдын дүйнөлүк энергетикалык камсыздоого тийгизген экономикалык таасиринин өсүп жатканын көрсөтүп турат. Дүйнөдөгү эң ири мунай өндүрүүчүлөрдүн бири болгон Ирак аймактын негизги деңиз транспорту жабык бойдон турганда экспортун сактап калуунун жаңы жолдорун издеп жатат.
