ДҮЙНӨ
1 мүнөт окуу
Чыгыш Тимор 14 жылдык кампаниядан кийин АСЕАНдын 11-мүчөсү катары расмий түрдө кошулду
Чыгыш Тимор Камбоджанын 1999-жылы кошулушунан кийин Түштүк-Чыгыш Азия өлкөлөрүнүн блогуна кошулган биринчи мамлекет болду.
Чыгыш Тимор 14 жылдык кампаниядан кийин АСЕАНдын 11-мүчөсү катары расмий түрдө кошулду
Малайзиянын премьер-министри Анвар Чыгыш Тимордун премьер-министри менен АСЕАНдын Куала-Лумпурдагы 47-саммитинин ачылышында, 26-октябрь, 2025-жыл. / Reuters
26 Октябрь 2025

Жекшемби күнү Малайзияда Түштүк-Чыгыш Азия Улуттары Ассоциациясынын (ASEAN) саммити ачылып, анда лидерлер Чыгыш Тиморду уюмдун 11-мүчөсү катары тосуп алышты. Бул уюмдун акыркы 26 жыл ичиндеги биринчи кеңейиши болуп саналат.

Малайзиянын премьер-министри Анвар Ибрахим 47-саммитти өткөрүп жатат, ал шейшембиге чейин уланат. Малайзия бул уюмга 1967-жылдан бери бешинчи жолу төрагалык кылууда.

Куала-Лумпур Конвенция Борборундагы ачылыш аземинде лидерлер Чыгыш Тиморду расмий кабыл алуу үчүн кол коюу аземине катышты. Чыгыш Тимор 2011-жылы мүчөлүккө арыз берген жана 2022-жылы байкоочу макамын алган.

ASEAN уюму 1967-жылдын 8-августунда Бангкокто негизделген жана анын курамына Бруней, Камбоджа, Индонезия, Лаос, Малайзия, Мьянма, Филиппин, Сингапур, Таиланд жана Вьетнам кирет.

Малайзиянын премьер-министри Анвар Ибрахим саммиттин алкагында ASEAN мүчө мамлекеттеринин лидерлерин, ошондой эле АКШ, Түштүк Африка, Бразилия, Кытай, Япония, Түштүк Корея жана башка негизги өнөктөштөрдүн лидерлери менен жогорку даражалуу өкүлдөрүн кабыл алууда. Саммиттин темасы “Инклюзивдүүлүк жана туруктуулук” деп аталат.

АКШнын президенти Дональд Трамп да саммитке катышып, Анвар Ибрахим менен бирге Камбоджа жана Таиланд ортосундагы тынчтык келишимине кол коюу аземине катышат. Бул эки өлкө июль айында чек арадагы кагылышуулардан улам курчуп кеткен мамилелерин жөнгө салуу үчүн келишимге жетишти.

1,3 миллион калкы бар Чыгыш Тимор 2002-жылы көз карандысыздыкка жетишкен жана 1999-жылы Камбоджа мүчө болгондон бери Түштүк-Чыгыш Азия Улуттары Ассоциациясына кошулган биринчи мамлекет болуп калды.

Иликте
Йемендин премьер-министри коррупцияга каршы күрөшүүгө, өлкөнүн жашоо шартын жакшыртууга убада берди
АКШ Газада кайра куруу жана ок атышууну токтотуу процессин талкуулоо үчүн тынчтык саммитин өткөрөт
Россиянын чабуулдары Украинанын электр тармагына сокку урду,  тынчтык сүйлөшүүлөрү улантылууда
Оман Иран-АКШ ортосундагы кыйыр сүйлөшүүлөрдүн экинчи айлампасын өткөрдү
Исламабадда мечитте жардыруу болуп, 30 адам каза болду
Москвада орусиялык жогорку даражалуу генералга ок атылды; кол салган кишини издөө иштери уланууда
Иран АКШ менен Омандагы сүйлөшүүлөрдө "ак ниеттүүлүк менен" иш алып барып жатканын билдирди
Кытай менен Түштүк Корея 15 жылдан кийин биргелешкен деңиз машыгууларын жандандырууну талкуулоодо
Нетаньяху Египеттин аскердик күчүнөн тартынууда; Иран тууралуу АКШнын акыркы кадамынан күмөн саноодо
Январдан бери 900 палестиналык мыйзамсыз израилдик отурукташкандар тарабынан күч менен көчүрүлдү
Карни Түркиянын Канада үчүн "маанилүү өнөктөш" экенин айтты
Япониянын премьер-министри TSMC компаниясынын чип өндүрүү боюнча алдыңкы планын колдойт
Кубадан АКШга: сүйлөшүүлөргө ачыкпыз, конституциялык өзгөртүүлөргө эмес
Израиль оккупацияланган Чыгыш Кудсту курчоого алууну көздөгөн жаңы конуш жолунун курулушун баштады
Кытай АКШ менен Орусиянын ортосунда сүйлөшүүлөрдү жүргүзүүгө чакырды
Голландияда 10 муниципалитет мусулмандардын купуялуулугун бузган жашыруун иликтөөлөр үчүн айыпталды
БУУ эксперттери Россиянын Эл аралык кылмыш сотунун прокурорун жана судьяларын соттогонун айыпташты
АКШ блогуна кошулган Түштүк Корея Кытай менен сейрек кездешүүчү жер элементтери боюнча кызматташат
Россия АКШнын күчөп жаткан кысымына карабастан Кубага мунай жеткирүү убадасын берди
Перс булуңу өлкөлөрү жана АКШ Катарда 11 күнгө созулган аймактык коопсуздук машыгуусун аяктады