АКШ соту депортациялоонун жолун ачты: Трамп миңдеген адамдын коргоо макамын алып салууну көздөйт

Апелляциялык соттун чечими гондурастык, непалдык жана никарагуалык мигранттарды юридикалык күрөш уланып жатканда депортациялоого мүмкүндүк берет.

By
ФАЙЛ - Президент Трамп 2025-жылдын 1-июлунда Дейд-Коллиер окуу жана өткөөл мекемесиндеги жаңы мигранттарды кармоочу жай болгон "Аллигатор Алькатрасты" кыдырып чыкты. / Reuters

АКШнын апелляциялык соту президент Дональд Трамп администрациясынын көптөн бери уланып келе жаткан гуманитардык коргоону токтотуу аракетин колдоп, Гондурас, Непал жана Никарагуадан келген он миңдеген мигранттs өлкөдөн чыгарууга жол ачты.

АКШнын тогузунчу округдук апелляциялык соту дүйшөмбү күнкү чечиминде; өкмөт үч өлкөнүн жарандары үчүнАКШнын тогузунчу округдук апелляциялык соту дүйшөмбү күнкү чечиминде; өкмөт үч өлкөнүн жарандары үчүн "Убактылуу коргоо статусун" (TPS) токтотууга бөгөт койгон төмөнкү инстанциядагы соттун чечими боюнча апелляциялык арыз берип жаткан учурда, өлкөдөн чыгаруу процесстерин уланта алат деген бүтүмгө келди. Бул өкүм администрациянын программаны токтотуу чечимин жокко чыгарган федералдык судьянын чечимин убактылуу токтотту.

"Убактылуу коргоо статусу" (TPS) деген эмне?

TPS — согуш, табигый кырсыктар же өзгөчө кырдаалдарга туш болгон өлкөлөрдөн келген мигранттарга АКШда мыйзамдуу жашоого жана иштөөгө мүмкүнчүлүк берген система.

Бул коргоо чаралары: 1998-жылы Борбордук Американы кыйраткан «Митч» бороонунан кийин келген 51 000ден ашуун гондурастыкты жана 3 000ге жакын никарагуалыкты, ошондой эле 2015-жылдагы жер титирөөдөн кийин бул статуска ээ болгон 7 000ге жакын непалдыкты камтыган.

«TPS эч качан туруктуу болуу үчүн долбоорлонгон эмес»

Трамп администрациясы өткөн жылы таасир эткен өлкөлөрдөгү шарттар коопсуз кайтып келүүгө мүмкүндүк бере тургандай жакшырганын жүйө келтирип, TPSти жокко чыгаруу үчүн аракетке өткөн.

Ички коопсуздук министри Кристи Ноем дүйшөмбү күнү бул позицияны кайталап, TPS "эч качан туруктуу болуу үчүн долбоорлонбогонун" айтты.

Тарыхый жактан алганда, АКШнын президенттери TPS макамдарын үзгүлтүксүз узартып, бул укукка ээ болгондорго ондогон жылдар бою өлкөдө калууга уруксат берип келишкен. Бирок Трамп масштабдуу депортациялоо кампаниясын жүргүзүүнү убада кылды жана убактылуу коргоо макамдарын жоюну миграциялык күн тартибинин негизги өзөгү абалына алып келди.

Укук коргоочулар апелляциялык соттун бул чечими юридикалык күрөш аяктаганга чейин миңдеген адамды депортациялоого каршы коргоосуз калтырышы мүмкүн экендигин эскертишүүдө; ал эми администрация миграциялык саясат боюнча аткаруу бийлигинин укуктарын кайрадан калыбына келтиргенин баса белгилөөдө.