Түркия ушул аптада Сириянын түштүк Сувайда провинциясындагы ок атышууну токтотуу боюнча ортомчулук кылууда негизги роль ойноду. Бул аймакта бедуин арабдары менен друз жамааттарынын ортосундагы чыңалуу күчөп, өкмөт колдогон күчтөрдүн катышуусунда куралдуу кагылышуулар орун алган. Бул тууралуу Түркиянын коопсуздук булактары бейшемби күнү билдирди.
Маалыматка ылайык, Түркиянын тышкы иштер министри Хакан Фидан жана улуттук чалгындоо уюмунун (MIT) жетекчиси Ибрахим Калын жеринде жогорку деңгээлдеги дипломатиялык аракеттерди жүргүзүп, акыры согушуп жаткан тараптарды элдештирүүгө жетишти.
“Түркия Сириянын аймактык бүтүндүгүн, биримдигин жана коопсуздугун коркунучка кептеген тобокелчиликтерди жоюу үчүн бардык аракеттерди көрдү”, – деп билдирген коопсуздук булактарынын бири министр Фидан менен төрага Калындын талаадагы дипломатиясы зордук-зомбулукту токтотууда чечүүчү роль ойногонун маалымдады.
Друздар басымдуулук кылган бул провинциядагы эки күндүк кагылышуулар, өкмөттүк күчтөрдүн да аралашуусу менен, акыркы жылдары Сириянын кеңири жарандык жаңжалынан салыштырмалуу обочолонгон бул аймакты туруксуздаштыруу коркунучун жараткан.
Аймактык жана эл аралык байланыштар
Калын АКШ, Сирия жана Израилдин расмий өкүлдөрү, анын ичинде Сириянын президенти Ахмед аль-Шараа жана Түркиядагы АКШ элчиси Том Баррак менен бир нече сүйлөшүүлөрдү өткөргөнү айтылууда. Том Баррак ошондой эле Вашингтондун Сирия боюнча атайын өкүлү болуп саналат.
MIT ошондой эле Ливандын тажрыйбалуу друз лидери Валид Жанболат менен кеңешип, кырдаалды жумшартууга жардам берди. Тышкы иштер министри Фидан да параллелдүү байланыштарды жүргүзүп, Сирия, Сауд Арабиясы, Иордания жана АКШдагы кесиптештери менен сүйлөшүүлөрдү өткөрдү.
Фидан менен Калын окуялардын өнүгүшү жана Түркиянын дипломатиялык аракети тууралуу президент Режеп Таййип Эрдоганды үзгүлтүксүз кабардар кылып турушканын булактар билдиришти.
Сириянын президенти аль-Шараа Түркиянын тынчтыкты калыбына келтирүүдөгү ролун таанып, “Түркия, АКШ жана араб өкүлдөрүнүн натыйжалуу ортомчулугу болбосо, жыйынтык кыйратуучу болмок”, – деп белгилеген.
Бул окуя Анкаранын аймактык кризистерде, атүгүл Дамаск өкмөтүнүн номиналдык көзөмөлүндөгү аймактарда да, стабилдештирүүчү күч катары аракет кылуу амбициясын улантып жатканын көрсөтөт.
