Ирандын БУУдагы өкүлү АКШнын блокадасын "агрессия актысы" деп мүнөздөдү

Иравани Тегерандын Вашингтонго болгон «терең ишенимсиздигине» карабастан, сүйлөшүүлөрдүн ийгиликтүү аякташына карата «этияттык менен коштолгон оптимизм» бар экенин билдирди.

By
Ирандын БУУдагы элчиси Амир-Саид Иравани 2026-жылдын 10-мартында АКШнын Нью-Йорк шаарындагы БУУнун баш кеңсесинде, БУУнун Коопсуздук Кеңешинин сыртында сүйлөп жатат. / Reuters Archive

Ирандын Бириккен Улуттар Уюмундагы туруктуу өкүлү Амир Саид Иравани Вашингтондун Тегеранга карата деңиз блокадасынын эл аралык укук боюнча «ачык агрессиялык аракет» экенин билдирди. Ошону менен бирге уланып жаткан сүйлөшүүлөрдүн оң натыйжа берерине үмүт берген этият билдирүү жасады.

БУУнун Башкы Аасамблеясынын Ормуз кысыгынын жабылышы боюнча резолюция долбооруна вето коюу маселеси талкууланган отурумунда сөз сүйлөгөн Иравани Кытай менен Россиянын ветолорун жактады жана АКШны аскердик күч колдонуу аркылуу кризисти курчутуу менен айыптады.

Иравани:"АКШ жарыялаган деңиз блокадасын ишке ашыруу Ирандын эгемендүүлүгүн жана аймактык бүтүндүгүн одоно бузуу болуп саналат",- деп билдирип, муну "эл аралык укук боюнча ачык агрессия актысы" деп мүнөздөдү.

Иравани Вашингтондун аракеттери үчүнчү тараптарга да зыян келтирерин айтып, АКШ "үчүнчү мамлекеттердин мыйзамдуу деңиз соода укуктарын бузуп жатканын" кошумчалады.

Ирандын мыйзамга ылайык иш алып барарын баса белгилеген Иравани Тегерандын "Ормуз кысыгы аркылуу өтүүнүн коопсуздугун камсыз кылуу үчүн зарыл жана сактык чараларын" көргөнүн, бул чаралар "кемелердин үзгүлтүксүз жана коопсуз өтүшүн камсыз кылууга жана суу жолунун душмандык же аскердик максаттарда кыянаттык менен пайдаланууга жол бербөөгө багытталганын" кошумчалады.

Бардык айыптоолорго карабастан дипломатиянын зарылдыгына токтолгон Иравани: «Дипломатияга жасалган кайталанган чыккынчылыктардан улам келип чыккан терең ишенимсиздигибизге карабастан, биз сүйлөшүүлөргө ак ниетибиз менен кирдик жана этияттык менен коштолгон оптимизмди сактап жатабыз», — деди.

Иравани эгер АКШ «рационалдуу жана конструктивдүү мамиле жасап, эл аралык укукка сыйбаган талаптардан баш тартса», бул сүйлөшүүлөрдүн маанилүү жыйынтык берерине ишенерин кошумчалады.

Отурумдун жүрүшүнө да нааразычылыгын билдирген Иравани, Башкы ассамблеянын төрайымы Анналена Бербоктун билдирүүлөрүн «бир тараптуу» деп атап, ага каршы чыкты. Ал Бербокту «кызматынын ыйгарым укуктарынан жана институционалдык жоопкерчилигинен четтеп» жана бейтараптуулук принцибин сактабоо менен айыптады.

Иравани өз сөзүн жыйынтыктап жатып, жыйын учурунда Иранга карата айтылган «бардык негизсиз жана саясий максатты көздөгөн дооматтарды» четке какты.