АКШнын Түркиядагы элчиси жана Сирия боюнча атайын элчиси Том Баррак Вашингтондогу The Jerusalem Postтун Вашингтондогу конференциясында Түркиянын аскердик мүмкүнчүлүктөрүн жана палестиналык ХАМАС тобу менен болгон диалог каналдарын жүйө келтирип, Газа үчүн түзүлө турган эл аралык турукташтыруунын күчүнө киргизилиши керектигин айтты.
Бейшемби күнү израилдик журналист Амихай Штайн X социалдык тармагында бөлүшкөн билдирүүлөрүндө, Баррак Түркиянын катышуусу ок атышууну токтотуу планынын алкагында сунушталган согуштан кийинки механизмдин элементи болгон Эл аралык турукташтыруу күчтөрүн (ISF) бекемдей тургандыгын белгиледи.
Баррак буларды айтты: “Сунушубуз бул болчу: аймакта эң чоң жана абдан таасирдүү кургактык күч уюмдашуусуна ээ болгон жана Хамас менен диалог жүргүзгөн түрктөр балким бул абалдарды чыңалууну басаңдатууга жарай тургандай колдоно алат”.
АКШ президенти Дональд Трамптын планынын алкагында күчүнө кирген ок атышууну токтотуу келишими 10-октябрда Газада ишке киргизилип, 2023-жылдын октябрь айынан бери көбү аялдар жана балдар болгон 70 миңден ашуун адамдын өлүмүнө, болжол менен 171 миң адамдын жаракат алышына алып келген эки жылдык Израилдин кол салууларын токтотту.
Келишимдин биринчи баскычы израилдик туткундун Тель-Авив кармап турган палестиналыктар менен алмашууну камтыйт. План ошондой эле Газаны калыбына келтирүү жана Хамастын катышуусуз жаңы башкаруу механизминин түзүлүшүн карайт.
«Жетектөөчү роль»
БУУнун 2803‑резолюциясы Газанын өткөөл процессине байланыштуу алкакты түздү; бул алкак Тынчтык Кеңешинин, Эл аралык Туруктуулук Күчүнүн (ISF) жана аймак үчүн жаңы административдик комитеттин түзүлүшүн камтыйт.
Түркия бул күчкө кошулууга даяр экенин билдирген.
Тышкы иштер министри Хакан Фидан өткөн аптада Анкара тынчтык процессин колдоо үчүн «эмне керек болсо бардык кадамдарды жасоого» даяр экенин айткан.
Доха форумунда Фидан көптөгөн өлкөлөрдүн Түркиянын бул процесске кошулушун каалагандыгын айтып, Түркиянын "жетекчи ролду ойной" аларын жана миссияга кеңири социалдык легитимдүүлүк бере аларын кошумчалады. Фидан Анкара согуштан кийинки Газаны жөнгө салуу боюнча Индонезия, Азербайжан жана башка мусулман жана араб өнөктөштөр менен координацияда экенин билдирди.
Түркиянын аскер жөнөтүүгө ачык экенин баса белгилеген Фидан кошулуунун бардык тиешелүү тараптардын мамилесине жана жетишилген консенсуска жараша болорун кошумчалады.
