Хакерлер Ирандын мамлекеттик телеканалын бутага алышты
Ирандын мамлекеттик телеканалынын кыска мөөнөткө үзгүлтүккө учурашы, нааразычылык акцияларынын уланып жатканын жана АКШ менен Ирандын ортосундагы чыңалуунун күчөшүнүн алкагында Тегеранга тышкы кысымды билдирет.
Интернетке агып чыккан видеотасмада хакерлер Ирандын мамлекеттик телеканалынын спутниктик берүүлөрүн үзгүлтүккө учуратып, өлкөнүн сүргүндөгү «мураскор ханзаадасын» колдогон жана коопсуздук күчтөрүн «элге курал кезебөөгө» чакырган видеотасмаларды көрсөтүп жатканы көрсөтүлгөн. Бул бүткүл өлкө боюнча нааразычылык акцияларынан кийинки акыркы берүүнүн үзгүлтүккө учурашы.
Жекшемби күнү кечинде болгон киберчабуул президент Дональд Трамптын өлкө үчүн кызыл сызыктарды белгилөөсүнөн кийин, АКШ менен Ирандын ортосундагы өкмөткө каршы нааразычылык акцияларына байланыштуу чыңалуу күчөгөн учурда болду. Бир нече күн мурун Түштүк Кытай деңизиндеги АКШнын учак ташуучу кемеси түнкүсүн Сингапурдан өтүп, Малакка кысыгына кирген; бул жол кемени Жакынкы Чыгышка да алып барышы мүмкүн.
Жекшемби күнү кечинде көрсөтүлгөн видеотасма Ирандын мамлекеттик телерадиокомпаниясы болгон Иран Ислам Республикасынын радио жана телевидениесине (IRIB) таандык бир нече спутниктик каналдарда көрсөтүлгөн. Видеодо 1979-жылдагы Иран революциясында кулатылган акыркы шахтын уулу жана өзүн мураскор ханзаада деп жарыялаган Реза Пехлевинин эки видеосу көрсөтүлгөн; андан кийин коопсуздук күчтөрүнүн жана Иран полициясынын формасын кийип жүргөн адамдардын сүрөттөрү көрсөтүлгөн.
Көрүнүштөрдө эч кандай далилсиз, формачан адамдардын «курал-жарактарын таштап, элге берилгендик антын берип» жатканы көрсөтүлгөн деп айтылууда. Бир графикада: «Бул армияга жана коопсуздук күчтөрүнө кайрылуу. Куралдарыңарды элге багыттабагыла. Ирандын эркиндиги үчүн улутка кошулгула» деп жазылган.
Интернеттин өчүрүлүшүн айланып өтүү үчүн Starlink спутниктерин колдонгон адамдар тарабынан чет өлкөдөн бөлүшүлгөн социалдык медиа сүрөттөрүндө киберчабуул бир эле учурда бир нече каналдар аркылуу болуп жатканы көрсөтүлгөн. Пехлевинин шайлоо өнөктүгүнүн командасы да бул көрүнүштөрдү бөлүшкөн.
Жекшемби күнкү чабуул Ирандын аба мейкиндигин бузуу боюнча биринчи жолу эмес. 1986-жылы The Washington Post гезити БЧА Пехлевинин өнөктөштөрүнө Ислам Республикасындагы эки станциядан келген сигналдарды кармап турган 11 мүнөттүк жашыруун берүү үчүн «миниатюралык телекөрсөтүү өткөргүчүн» бергенин жазган.
Атасы Шах Мухаммед Рыза Пехлеви, 1979-жылдагы Иран революциясына чейин өлкөдөн качып кеткен уул Пехлеви 8-январда нааразычылык акциясына чыккандарды көчөгө чыгууга чакырган. Бирок, Пехлевинин Ирандагы колдоосунун деңгээли талаш-тартыштуу маселе бойдон калууда.