South China Morning Post гезити ишемби күнү кабарлагандай, Кытай жакында космого орнотулуучу бөлүкчөлүк нур куралдары үчүн мүмкүн болгон энергетикалык система прототибин курду.

Бөлүкчөлүк нурдун идеясы жөнөкөй: Жогорку энергиялуу бөлүкчөлөрдөн түзүлгөн фокусталган нурду душмандын спутниги же ракетасына багыттап, кинетикалык жана жылуулук энергия аркылуу зыян келтирүү.

Бирок аны реалдуу кылууга эки негизги кыйынчылык тоскоол болот — энергия жана тактык.

Бөлүкчөлүк нур куралы иштеш үчүн чоң көлөмдөгү энергияны жана так синхронду талап кылат. Спутникте орнотулган акселератор заряддалган бөлүкчөлөрдү белгиленген учурларда түртүү үчүн электромагниттик талааларды так көзөмөлдөшү зарыл.

Маселе ошондой: Жогорку кубаттуулук менен жогорку тактык көп учурда дал келбейт. Күчтүү системалар көбүнчө жай иштейт, ал эми тактыкка басым жасаган системалар керектүү энергияны көтөрө албайт. Бирок кытай окумуштуулары бул маселени чечүүгө жетишкенин билдиришүүдө.

DFH Satellite Co. компаниясынан Су Чженхуа (Su Zhenhua) жетектеген жакында жасалган изилдөө жердеги сыноолордо синхрондоонун тактыгын 0,63 микросекунд деңгээлинде сактай алып, 2,6 мегаватт пульстуу кубаттуулукту берчү космостук негиздеги энергия системасынын прототибин көрсөттү.

Салттуу системалар 1 мегаваттан аз кубаттуулукту камсыздап, өнүккөн космостук колдонмолор үчүн керектүү тактыкты бере алышпайт.

Түшүмдүү коргонуу системалары

Кытайлык команданын прототиби бул көйгөйлөрдү жогорку натыйжалуу чыңалууну күчөтүүнү, өнүккөн энергияны сактоону жана так разряддоону башкарууну айкалыштыруу менен чечет. Күн батареялары төмөнкү чыңалуудагы кубаттуулукту камсыз кылат, ал күчөтүлөт жана конденсаторлордо сакталат, башкарылуучу импульстарда чыгарууга даяр абалга келет.

Борбордук FPGA (Field Programmable Gate Array) негизиндеги контроллер 36 кубаттуулук модулун бири-биринен 630 наносекунд аралыгында атуу үчүн синхрондоштурат, бул бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычтары, лазерлер жана башка космостук системалар үчүн идеалдуу болгон 2,6 мегаватт таза импульстарды берет.

Негизги багыт бөлүкчөлөрдүн нур куралдарына багытталганы менен, технологиянын кеңири колдонулуш потенциалы бар, анын ичинде лазердик байланыш, иондук кыймылдаткычтар жана электрондук согуш үчүн космостук радар камтылган.

Ошондой эле, ал күн батареялары менен иштеген багытталган энергиялуу куралдар буталарды арзан баада нейтралдаштыра алгандыктан, натыйжалуураак спутниктик коргонуу системалары үчүн потенциалга ээ.

Негизги көңүл бөлүнгөн багыт — бөлүкчөлүк нур куралдары болбосо да, бул технологиянын колдонулушу кыйла кенен болушу мүмкүн: Лазердик байланыш, ион кыймылдаткычтары жана электрондук согушка арналган космостук радар сыяктуу тармактарда пайдубал катары кызмат кылышы мүмкүн.

Ал эми күн панелдери менен камсыздалган багытталган энергия куралдары буталарды аз чыгым менен иштен чыгара алса, бул спутниктерди коргоо системаларын эффективдүү иштөөгө шарт түзөт.

https://www.trtkyrgyz.com/article/4a701460b054