ДҮЙНӨ
2 мүнөт окуу
Жаңылыктар: Израиль Ирандын өзөктүк объектилерине кол салууга даярданып жатат
АКШ менен Израилдин расмий өкүлдөрү Wall Street Journal гезитине Израилдин Иранга кол салуусу жекшемби күнү болушу мүмкүн экенин айтышты. Axios болсо АКШ Израилдин кандайдыр бир чабуулуна катышпай турганын билдирди.
Жаңылыктар: Израиль Ирандын өзөктүк объектилерине кол салууга даярданып жатат
Iran says it has sensitive Israeli documents related to its nuclear facilities as well as its defensive capabilities. / TRT World
13 Июнь 2025

Израиль жакынкы күндөрдө Иранга кол салууга даярданып жатат, бирок АКШ Тель-Авивге Израилдин Ирандын өзөктүк объектилерине кандайдыр бир чабуулуна катышпай турганын маалымдады.

Президент Дональд Трамптын администрациясы Израиль өкмөтүнө АКШ Ирандын ядролук объектилерине карай кандайдыр бир Израилдин аскердик чабуулуна түздөн-түз катышпай турганын айтты. Бул тууралуу Axios бейшемби күнү эки америкалык жана бир израилдик булактарга таянып кабарлады.

Ал арада АКШ менен Израилдин кызматкерлери Wall Street Journal гезитине эгер Иран потенциалдуу атомдук бомба үчүн бөлүнүүчү материалдарды өндүрүүнү токтотпосо, жекшембиге чейин чабуул болоорун айтышты.

Бул эскертүү АКШнын атайын өкүлү Стив Виткофф жекшемби күнү Омандын борбору Маскатта ирандык өкүлдөр менен алтынчы айлампа сүйлөшүүлөрүн өткөрүүгө даярданып жаткан учурда айтылды.

Израилдин премьер-министри Биньямин Нетаньяху дүйшөмбү күнү Трамп менен телефон аркылуу сүйлөшкөндө кол салуу ыктымалдыгын айтканын WSJ эки америкалык аткаминерге шилтеме кылып билдирди.

Трамп "дипломатиялык жол менен чечүүгө даяр"

Ошол эле учурда Трамп бейшемби күнү АКШ Ирандын өзөктүк маселесин дипломатиялык жол менен чечүүгө ынтызар экенин, бирок Тегеран адегенде өзөктүк курал жасоо үмүтүнөн баш тартышы керектигин айтты.

Трамп Truth Social баракчасына: "Биз Ирандын өзөктүк маселесин дипломатиялык жол менен чечүүгө чечкиндүүбүз!" деп жазды.

"Менин администрациям толугу менен Иран менен сүйлөшүүлөрдү жүргүзүүгө багытталды. Алар улуу өлкө боло алышат, бирок биринчи кезекте ядролук куралга ээ болуу үмүтүнөн толугу менен баш тартуулары керек," деп кошумчалады.

Иран өзүнүн ядролук программасы тынчтык максатта экенин айтып, чабуул жасалса жооп кайтарууга даяр экенин билдирди. Ошондой эле, өзөктүк милдеттенмелерин аткара алган жок деген айыптоолордон улам уранды байытуу боюнча үчүнчү ишкана ачарын жарыялады.

Бул чыңалуу бейшемби күнү БУУнун ядролук көзөмөл агенттигинин башкаруу кеңеши Иранды 20 жылдан бери биринчи жолу ядролук милдеттенмелерин бузду деп расмий айыптагандан кийин күчөдү.

Иран МАГАТЭнин резолюциясын "Кеңештин техникалык же укуктук негиздери жок саясий максаттар үчүн колдонулушу" деп айыптады.

Бул резолюция 2015-жылдагы Иран ядролук келишимине кол койгон үч европалык мамлекет — Германия, Франция жана Улуу Британия тарабынан сунушталып, АКШ тарабынан колдоого алынган.

МАГАТЭнин резолюциясы Тегеран менен Вашингтондун ортосундагы Оман аркылуу жүргүзүлүп жаткан кыйыр ядролук сүйлөшүүлөрдүн алкагында кабыл алынды.

Кийинки сүйлөшүү раунду жекшемби күнү Омандын борбору Маскатта өтөт деп пландалууда.

Негизги талаштуу маселе Ирандын уран байытуу программасы бойдон калууда.

АКШ уран байытууну толугу менен токтотууну талап кылса, ирандык сүйлөшүүчүлөр бул программа талкууланбай турганын жана келишим болобу же жокпу улантыла берерин баса белгилешүүдө.

Иликте
Түрк тышкы иштер министри Анталья дипломатия форумунан мурун Аш - Шараа менен жолугушту
Фидан  Пакистандын премьер-министри Шариф менен жолугушту, күн тартибинде АКШ -  Иран орун алды
Эрдоган: "Тынчтык жана коопсуздук үчүн аймактык актерлор негизги ролду ойнойт"
Түркия менен Сомали президенттери энергетикалык кызматташтыкты жана аймактык маселелерди талкуулашты
Сирия күчтөрү АКШ аскерлери чыгып кеткенден кийин Хасакадагы "Касрак" аба базасына кирди
Кемелер АКШнын блокадасына карабастан Перс булуңуна кирүү үчүн жаңы багыттарды карап жатышат
ЭЭА: Европанын авиациялык күйүүчү майы 6 жумага гана жетиши мүмкүн
Польша Газадагы катаал мамиледен улам Израилди айыптады
Израиль Захрани дарыясынын түштүгүндөгү ливандыктарды аймактан чыгып кетүүнү эскертти
Орусиянын Украинага кол салуусунан үч адам каза болду
Пентагон Кубага ыктымалдуу операцияны пландаштырууну тездетүүдө
ФИФАнын төрагасы: Иран сөзсүз түрдө Дүйнөлүк чемпионатка катышат
Түркия парламентинин төрагасы Куртулмуш Израилдин БУУдагы мүчөлүгүн токтотууну талап кылды
Жакынкы Чыгыштагы согуш: энергетикалык зыян 58 млрд долларга жетиши мүмкүн
Иран Ормуз кысыгында АКШ блокадасы улантыла турган болсо Кызыл деңизди жабуу менен коркутту