АКШнын Мамлекеттик департаментинин жогорку даражалуу жетекчиси аты-жөнүн жашыруу шарты менен дүйшөмбү күнү журналисттерге билдирүү жасап, Америка Кошмо Штаттарынын ушул айдын башында АКШ менен Россиянын ортосундагы өзөктүк жайгаштырууларды чектеген акыркы келишимдин мөөнөтү аяктагандан кийин, өзөктүк куралдар боюнча Россия жана Кытай делегациялары менен Женевада сүйлөшүүлөрдү жүргүзгөнүн айтты. "Бүгүн Россия делегациясы менен жолугуштум. Эртең, Кытай делегациясы жана башкалар менен жолугушабыз", - деди.
Жетекчи Вашингтон администрациясынын New START келишиминин мөөнөтү 5-февралда аякташы менен Россия жана Кытай менен Вашингтондо «даярдык» сүйлөшүүлөрүн өткөргөнүн, Женевадагы жолугушуулардын «бир аз кененирээк жана деталдуу» болгонун белгиледи.
Ошондой эле, АКШ акыркы жумаларда Британия жана Франция менен да «көп жолу» сүйлөшүүлөрдү жүргүзгөнүн кошумчалады.
Вашингтон менен Москванын ортосундагы өзөктүк дүрмөттөрдү жайгаштырууну чектөө боюнча акыркы келишим болгон New START Дональд Трамптын Кытайды камтыган жаңы келишимге чакыруусу менен аяктады.
Кытайдын ядролук арсеналы Россия менен АКШныкына салыштырмалуу аз болгонуна карабастан акыркы жылдары тездик менен өсүп жатат. Пекин үч тараптуу келишим боюнча сүйлөшүүлөргө катышуу чакырыктарын расмий түрдө четке какты.
Белгисиз өзөктүк келечек
АКШнын курал-жаракты көзөмөлдөө жана жайылтпоо боюнча расмий өкүлү Кристофер Йо, Женевадагы Куралсыздануу конференциясында New START келишиминин олуттуу кемчиликтери бар экенин жана «Кытайдын болуп көрбөгөндөй, атайын жасалган, тез жана так эмес ядролук куралдануусун эске албаганын» белгиледи.
Кытайдын элчиси Шэнь Цзянь буга каршы чыгып, Пекиндин «эч бир өлкө менен өзөктүк куралдануу жарышына кирбей турганын» айтты. Ал: «Кытайдын өзөктүк арсеналы эң ири өзөктүк арсеналга ээ өлкөлөр менен бир катарда эмес», — деп кошумчалады. Элчи ошондой эле Кытайдын «үч тараптуу» деп аталган сүйлөшүүлөргө катышуусу «адилеттүү, негиздүү же реалдуу» болбой турганын белгиледи.
Жогорку мартабалуу АКШ жетекчиси Трамптын дагы жакшы келишимге жетишүүнү көздөгөн «көп тараптуу стратегиялык туруктуулук диалогун жана курал-жаракты көзөмөлдөө боюнча сүйлөшүүлөрдү» колдоп жатканын билдирди.
Жетекчи талкууларды БУУнун Коопсуздук Кеңешинин туруктуу беш мүчөсү болгон P5 алкагында жүргүзүүнү «кийинки логикалык жана табигый кадам» деп мүнөздөдү. Ошону менен бирге ал эки тараптуу же көп тараптуу форматтардын азыр да мүмкүн экенин белгилеп: «Сүйлөшүүлөр же диалог үчүн өзүбүздү белгилүү бир формат менен чектебейбиз», — деди.
