Президент Режеп Тайип Эрдоган Түркия Жакынкы Чыгыштан Африкага жана Украинага чейинки чыр-чатак аймактарындагы эл аралык тынчтык аракеттерине катышуусун уланта берерин айтып, Анкаранын глобалдык кризистерди чечүү аракеттериндеги алдыңкы ролун баса белгиледи.
Жекшемби күнү Түштүк Африканын Йоханнесбург шаарында өткөн G20 лидерлеринин саммитинде басма сөзгө сүйлөп жатып, Эрдоган Түркия Украина менен Орусиянын ортосунда адилеттүү жана узак мөөнөттүү тынчтыкты камсыз кылуу үчүн колунан келгендин баарын жасап жатканын айтты.
Эрдоган дүйшөмбү күнү орусиялык кесиптеши Владимир Путин менен Кара деңиздеги дан коридорун жандандыруу маселесин талкуулоо үчүн телефон аркылуу байланыша турганын жана бул аракеттер тынчтыкка жол ачууга багытталганын баса белгиледи.
Эрдоган кошумчалап: "Эгерде биз бул процессти баштасак, бул абдан пайдалуу болот деп ишенем",-деди.
Президент Түркия чыр-чатакты токтотуу үчүн жоопкерчиликти алуудан тартынбай турганын билдирди.
Эрдоган: "Көптөгөн адамдар өмүрүнөн айрылды; мен Путин менен бул өлүмдөрдү токтотуу үчүн кандай кадамдарды жасай аларыбызды талкуулайм. Бул талкуулардан кийин европалык өнөктөштөрүбүз, Трамп мырза жана башка досторум менен натыйжаны талкуулоо мүмкүнчүлүгүнө ээ болом деп ишенем", - деди.
Израилдин Газадагы геноциди
Газага жайгаштырылышы пландалган эл аралык турукташтыруу күчтөрүнө түрк коопсуздук күчтөрүнүн катышуусуна Израилдин каршылыгына жооп катары Эрдоган бул маселе Коргоо министрлиги менен дагы эле талкууланып жатканын айтты.
Эрдоган: «Бул баалоодон кийин биз өз чечимибизди кабыл алабыз», - деди.
Түркия Газадагы ок атышууну токтотуу боюнча сүйлөшүүлөрдө маанилүү ролду ойногон жана Египетте кол коюлган келишимдин катышуучусу болгон. Анкара Израиль өкмөтүнүн катуу каршылыгына карабастан, пландаштырылган турукташтыруу күчтөрүнө катышуу каалоосун бир нече жолу билдирген.
Эрдоган Газадагы кол салуулар геноцид экенин жана бул геноцид үчүн Израилдин геноцидчи канкору Биньямин Нетаньяху жооптуу экенин кайталады.
Президент 1967-жылдагы чек араларга негизделген, оккупацияланган Чыгыш Кудсту анын борбору катары тааныган көз карандысыз Палестина мамлекети болбосо, дүйнөлүк тынчтык мүмкүн эместигин билдирди. Ал Түркия Палестинанын адилеттүү күрөшүн бекем коргой турганын жана "Газадагы эзилген элдин укуктарын ар бир платформада эр жүрөктүк менен коргой турганын" кошумчалады.
Судандагы жаңжал
Ошондой эле Судандагы согушка токтолгон президент Эрдоган "судандык бир туугандар" өлкөдө уланып жаткан согушта Түркиянын тынчтык орнотуу аракеттерине катышуусун каалаарын жана Анкара жаңжалды токтотууга колунан келгендин баарын жасай турганын айтты.
Судандагы согуш 2023-жылы Судандын куралдуу күчтөрү менен Ыкчам колдоо күчтөрүнүн ортосундагы бийлик талашында башталган. Ыкчам колдоо күчтөрү өлкөнүн эң ири шаарларынын бири болгон Эль-Фаширди басып алгандан кийин массалык жоготуулар болгон.
Түркия Судан өкмөтүн колдой турганын кайталап, жаңжалды токтотууга чакырат.
