МАДАНИЯТ
1 мүнөт окуу
Франция динозавр скелетин Монголияга кайтарып берди
70 миллион жылдык Тарбозавр баатардын калдыктары Гоби чөлүнөн аткезчилик жол менен алынып келингенден кийин Францияда кармалды, Монголия бул аймакта көптөн бери фоссил аткезчилигине каршы күрөшүп келет.
Франция динозавр скелетин Монголияга кайтарып берди
Монголия Гоби чөлүнөн жоголгон фоссилдерди кайтарып алуу үчүн көп жылдар бою аракет кылып келет. / AP
8 Декабрь 2025

Дүйшөмбү күнү Франция Гоби чөлүнөн тонолуп, француз бажычылары тарабынан кармалган 70 миллион жылдык динозавр скелетин дээрлик он жылдан кийин Монголияга кайтарып бере баштады.

Тираннозавр рекстин азиялык тууганы жана сейрек кездешүүчү түр болгон Тарбозавр баатар Түштүк Корея аркылуу уурдалгандан кийин 2015-жылы Франциянын борбордук Ганнат шаарында кармалган. Коомдук эсеп министри Амели де Мончалин динозавр жумурткалары менен бирге скелетти жана башка 30га жакын калдыктарды расмий түрдө өткөрүп берүүгө даярданып жатат.

Француз бажы кызматкери Софи Хоккерелле France 2 телеканалына "Бул Тарбозавр кармалган учурда баасы болжол менен 700 000 евро деп божомолдонгон, бирок ошондон бери рынок бир топ өстү", - деди. Фоссилдин баасы азыр эки-үч эсе жогору болушу мүмкүн экенин кошумчалады. Хоккерелле бул үлгүнү "өзгөчө табылга" деп мүнөздөдү.

Бор доорунда Азияда жүргөн жана 65 миллион жыл мурун тукум курут болгон Тарбозавр баатар эч качан континенттен тышкары жерде көрүнгөн эмес. Бул да фоссилдин Монголияга кайтарылышын өзгөчө маанилүү кылат.

Монголия изилдөөчү Рой Чепмен Эндрюс бир кылым мурун динозавр жумурткаларын тапкандан бери палеонтологдордун да, контрабандисттердин да бутасына айланган Гоби чөлүнөн жоголгон бул фоссилди кайтарып алуу үчүн көптөгөн жылдар бою күрөшүп келет.

Монголиянын мыйзамдарына ылайык, фоссилдерди атайын уруксатсыз экспорттоого болбойт жана чет өлкөдө кармалганда көбүнчө кайтарылып берилет.

Иликте
Афганистан Газага 500 тоннадан ашык жардам жөнөттү
8-TRT Humanitarian кинофестивалы үчүн кайрылуулар башталды
Палестинанын тышкы иштер министри Израилге карата мамиленин өзгөргөнүн айтты
Вьетнам Кытай менен кызматташуу келишимдерине кол койду
Рохинжалар менен бангладештиктерди ташыган кеме чөгүп, каза болгондордун саны белгисиз болууда
АКШнын Тынч океанда баңгизат аткезчилигине шектелген кемеге кол салуусунан төрт адам каза болду
Трамп Иран согушу "жакында бүтөт" деп айтты
Он өлкө Ливандагы кол салууларды "тез арада токтотууга" чакырды
Пакистандын премьер-министри Сауд Арабия, Катар жана Түркияга сапар тартат
25 кеме Ормуз кысыгынан өттү, АКШнын блокадасына карабастан деңиз кыймылы уланууда
IFRC Түркиядан Иранга көбүрөөк жардам жөнөтүүнү пландаштырууда
Макрон Трамп менен Пезешкианды тынчтык сүйлөшүүлөрүн кайра баштоого чакырды
Франция менен Британия "коргонуу максатында" Ормуз кысыгындагы коопсуздук миссиясын талкуулашат
Премьер-министр Мелони: Италия Израиль менен коргонуу келишимин токтотууда
Кытай менен Испания "кыйрап бараткан" дүйнөлүк тартипте биримдик жөнүндө билдирүү жөнөтүштү